من مىگويم :
اين قرائت اگر چه از قرائتهاى متواتر به شمار نمىآيد امّا از قرائتهاى نادر - يعنى قرائت تابعين - نيز نمىباشد . البته اين قرائت از آحاد است و - همانطور كه اين اصطلاح را سيد سعيد ( ره ) به نقل از الاتقان سيوطى به نقل از قاضى جلال الدين بلقينى نقل مىنمايد - از قرائتهاى سه گانه و قرائت صحابى محسوب مىشود . فضل براى اعتقادى كه به شيعه نسبت مىدهد هيچ سندى ارائه نمىدهد ، مگر اينكه اين قرائت از قرائتهاى هفتگانه اى كه تواتر آنها ادعا شده است نمىباشد .
سيوطى اين قرائت را در الدر المنثور ذكر كرده و مىگويد : ابن ابى حاتم و ابن مردويه و ابن عساكر با ذكر سند نقل كردهاند كه ابن مسعود اين آيه را چنين مىخواند : * ( « وَكَفَى الله الْمُؤْمِنِينَ الْقِتالَ ) * بعلى بن ابى طالب » . حاكم روايتى را از يحيى بن آدم نقل مىكند كه گواه بر اين قرائت مىباشد : « كشته شدن عمرو توسط على - در جنگ خندق - تنها به اين آيهء قرآن شباهت دارد : * ( « فَهَزَمُوهُمْ بِإِذْنِ الله وَقَتَلَ داوُدُ جالُوتَ » . ) * ( 1 )
به هر حال قرائت ابن مسعود را روايتى فرض نمائيد كه ابن مسعود آن را نقل مىكند مبنى بر اينكه آيهء مذكور در بيان فضيلت على ( ع ) نازل شده و خداى متعال در جنگ احزاب به وسيلهء آن حضرت مؤمنين را كفايت نمود و آن حضرت عمرو بن عبدود را به هلاكت رساند و موجب شد تا احزاب با ناكامى بازگردند . پس جهاد آن حضرت از جهاد تمامى مسلمانان برتر است ؛ زيرا پيروزى به وسيلهء وى حاصل شد بدون آنكه جان مسلمانى در خطر افتد ، لذا حيات اسلام و مسلمانان مرهون اوست . اگر خداى تعالى به وسيلهء على مسلمانان را يارى نمىفرمود به دليل ناتوانى مسلمانان در آن دوران و آشكار شدن سستى در آنان ، آثار و جلوههاى اسلام از هم مىپاشيد و نابود مىگشت . از اين رو رسول خدا ( ص ) مطابق نقل مواقف و كتب ديگر فرمود : « ضربهء على در روز خندق بهتر - يا برتر - از عبادت ثقلين است . » در روايت حاكم در المستدرك ( 2 ) مىگويد : « مبارزهء على با عمرو از اعمال امت من تا روز قيامت برتر است . » پس قطعا على افضل از همه است و بيش از آنان سزاوار امامت مىباشد ؛ زيرا علم و معرفت و كمال بصيرت او از ديگران بيشتر است به حدّى كه مستحق آن مىگردد تا خداى تعالى در قرآن از او ستايش كند .
واقعا چنين موقعيتى براى چه كسى غير از على فراهم شد ؟
هامش
( 1 ) . بقره / 251 .
( 2 ) . ج 3 ، ص 32 .