آمدهاند آنان را به ما بازگردان . پيامبر به ابو بكر فرمود : چه مىگويى ؟ ابو بكر گفت :
راست مىگويند ، آنها همسايگان و هم پيمانان شما هستند . رنگ چهرهء رسول خدا ( ص ) تغيير كرد . سپس به عمر فرمود : چه مىگويى ؟ عمر گفت : آنان راست مىگويند ، همسايگان و هم پيمانان شما هستند . رنگ چهرهء رسول خدا ( ص ) دگرگون شد . پيامبر ( ص ) به قريش فرمود : اى جماعت قريش ! خدا قطعا مردى را بر شما مبعوث مىگرداند كه قلب او را براى ايمان آزموده است . او شما - يا بعضى از شما - را براى دين مىكشد . ابو بكر پرسيد : اى رسول خدا ! آيا آن مرد من هستم ؟ فرمود : خير . عمر گفت : آن مرد من هستم ؟ همان پاسخ را شنيد . سپس پيامبر ( ص ) فرمود : او كسى است كه كفش مىدوزد . در آن هنگام كفشى به على داده بودند تا بدوزد . ( 1 )
مانند اين روايت در خصائص نسائى نيز آمده است . در كنز العمال نيز شبيه به اين روايت را از خطيب ( 2 ) و از ترمذى - كه آن را صحيح نيز شمرده است - و ابن جرير - كه آن را صحيح نيز شمرده است - و از ضياء در المختاره ( 3 ) و از ابن ابى شيبه و ابن جرير و حاكم - در مستدرك - و يحيى بن سعيد ( 4 ) نيز نقل شده است كه رسول خدا ( ص ) در برخى از آنها مىفرمايد :
اى جماعت قريش ! يا از شيوه گذشته خود دست برمىداريد يا خدا مردى را در ميان شما برمىانگيزد كه قلبش را بر ايمان آزموده است . او به خاطر دين ، گردنهاى شما را با شمشير خواهد زد .
و در برخى ديگر تعبير چنين است :
اى جماعت قريش ! شما از شيوهء خود دست برنمىداريد تا آنكه خدا مردى را در ميان شما برانگيزد كه قلبش را با ايمان آزموده است . او گردنهاى شما را مىزند و
هامش
( 1 ) . كنز العمال ، ج 6 ، ص 396 .
( 2 ) . ج 6 ، ص 393 .
( 3 ) . ج 6 ، ص 407 .
( 4 ) همان .