ميرزا محمد استرآبادى در رجال كبير پس از آنكه كلام شيخ را از فهرست و رجالش نقل مىكند مىنويسد : شيخ در چندين موضع از فهرستش از جمله در باب :
حميد و مثل آن كنيهء او را ابو القاسم نوشته است و در اسانيد روايات نيز به اين كنيه اشاره كرده ، هرچند در پارهاى از آنها به اشتباه دچار شده است « 1 » .
شيخ ابو الحسن على بن حبشى كاتب
وى از مشايخ مفيد ( ره ) بوده است و از حسن بن على زعفرانى ، از اسحاق بن ابراهيم بن ابراهيم بن محمد ثقفى ، از عبد اللّه بن محمد بن عثمان ، از على بن محمد بن ابى سعيد ، از فضيل بن جعد ، از ابو اسحاق همدانى ، از حضرت مولى على عليه السّلام روايت مىكرده است . حقيقت از نظر من آن است كه مترجم حاضر با مترجم پيش متّحد بوده است ، زيراكه ابن عبدون همدرجهء با مفيد مىباشد .
ملا نظام الدّين قرشى شاگرد شيخ بهايى در كتاب رجال نظام الاقوال مىنويسد :
ابو القاسم على بن حبشى بن قوتى بن محمد كاتب خاصى . تلّعكبرى از وى روايت مىكرده است ، و سال 332 هجرى به سماع او رسيده است و تا روزگار وفاتش از وى بهرهورى داشته و به اجازهاى از او موفّق آمده است و شيخ صدوق و شيخ مفيد و سيّد مرتضى و ابن عبدون نيز - با اجازهاى كه از وى داشتند - از وى روايت مىكردند و خود او از قاسم بن محمّد و حسن بن على بن عبد الكريم و عباس بن محمد بن حسين روايت مىكرده است .
و در حاشيه همان كتاب مىنويسد : شيخ طوسى در كتاب فهرست در ذيل ترجمه ابراهيم ثقفى ، حبشى را با حاء بىنقطه و باء يك نقطه بدون يا ( يعنى حبيشى نگفته است ) ضبط كرده است .
نيز در حاشيه همان كتاب مىنويسد : شيخ طوسى در ذيل معرفى از حسين بن ابى غندر كنيه او را ابو القاسم نوشته است .
هامش
( 1 ) - فهرست ، شيخ طوسى ، ص 98 ؛ رجال طوسى ، ص 482 ؛ منهج المقال ، ص 228 .