سيد كمال الدّين عطاء اللّه بن فضل اللّه حسينى
وى فاضلى عالم و محدث بوده است و من از چگونگى روزگار او اطلاعى ندارم .
آرى در شهر سارى از شهرهاى مازندران از آثار او كتاب الاربعين فى فضائل امير المؤمنين عليه السّلام را ديدهام كه آن را از اخبار مرويهء اهل سنت و شيعه گرد آورده است و در پايان آن به پارهاى از داوريهاى حضرت مولى على عليه السّلام پرداخته است و كتابى ارزنده و بافايده است و اين كتاب را بنا به پيشنهاد سلطان شاه عبد الباقى و براى او تأليف كرده است .
شيخ معاصر در امل الآمل مىنويسد : سيد عطاء اللّه بن فضل اللّه حسينى عالمى فاضل بوده و كتاب الاربعين و امثال آن از آثار او مىباشد « 1 » .
مؤلف گويد : از نظر من بعيد نيست كه وى با سيد جليل امير جمال الدّين عطاء اللّه حسينى محدث شيرازى دشتكى هروى معروف به سيد جمال الدّين محدث هروى پيش يادشده متحد بوده باشد و بنابراين كمال الدّين تصحيف جمال الدّين بازهم قابل ملاحظه است .
سيد امير عطاء اللّه بن محمود حسينى
وى فاضلى دانشور و باجلالت بود . از چگونگى روزگار او اطلاعى ندارم و ليكن در شهر رشت از شهرهاى گيلان به اثرى از او در تفسير آية الكرسى برخوردهام و اين اثر از تشيّع او و نيروى فهمى كه داشته و از كثرت اطلاعاتى كه برخوردار بوده است حكايت دارد . بعيد نيست كه از دانشوران دولت صفويه بوده باشد ، بلكه مىتوان گفت حسينى گفتن ، از تصحيف جيلى بوده است . بنابراين مترجم حاضر بدون شبهه پدر ملا محمد سعيد گيلانى معاصر خواهد بود و نيز ممكن است مترجم حاضر همان امير جمال الدّين سيد عطاء اللّه محدث حسينى دشتكى شيرازى هروى پيش يادشده بوده باشد .
هامش
( 1 ) - امل الآمل ، ج 2 ، ص 170 ؛ اعيان الشيعة ، ج 41 ص 20 ؛ اثبات الهداة ، ج 1 ، ص 29 .