به پارسى كه گزيدهء كتاب گوهر مراد است و به خواهش يكى از شاگردانش تأليف كرده است . از آثار او شوارق الالهام در حكمت است « 1 » . ديوان اشعار او پارسى ، و حاوى اشعار نغزى است « 2 » .
لاهيجى منسوب به لاهيجان است . در تقويم البلدان آمده است : لاهجان ، به ضم لام و پس از آن الف و بعد از آنها و جيم كه هر دو مفتوحند و پس از آن الف و نون ، از اقليم چهارم و شهرى از شهرهاى ديلمان و گيلان است و ابريشم آنجا معروف است كه به ديگر شهرها صادر مىگردد .
مؤلف گويد : محل مزبور در حال حاضر به نام لاهيجان ، با ياى دونقطه زيرين كه واقع ميان هاء مكسور و جيم مىباشد ، خوانده مىشود .
ملا عبد الرزاق بن ملا ميرگيلانى رانكوئى شيرازى
وى در اصل از مردم شيراز بوده و در زادگاهش هم مىزيسته و از بزرگان
هامش
( 1 ) - كتاب شوارق الالهام همان شرح تجريد معروف است كه مشتمل بر دو جلد بوده و مكرر به طبع رسيده است . دو جلد اول آن ، از آغاز كتاب تجريد تا مسألهء نهم كه مربوط به بعضى از احوال علت معدّه است شرح شده و جلد دوم آن از اول جواهر و اعراض . مسأله ششم كه مربوط به كلام خداست به شرح رسيده است و نام اين شرح ، بطورىكه خود در آغاز آن اظهار داشته است شوارق الالهام فى شرح تجريد الكلام است كه در فن كلام بوده نه در حكمت و كتاب نخستين آنكه بازهم در شرح تجريد است و به نام مشارق الانوار خوانده شده و تا مبحث امور عامه را دارد معروف نمىباشد .
( 2 ) - ملا عبد الرزاق در سرايندگى مهارت داشته و « فياض » تخلص مىنموده و اين تخلص از سوى صدر المتألهين به وى اعطا شده است ، همان گونه كه لقب ملا محسن كاشانى را فيض داده است و حكايتى درخصوص فيض و فياض دارد كه در كتابهاى ديگر شرح داده است . نصرآبادى در تذكره مىنويسد : ديوانش نزديك به دوازده هزار بيت است و فياض تخلص دارد گزيدهاى از اشعارش را ايراد كرده است . از جمله اين رباعى :آن خاتم انبياء نبى مرسل * بر جمله مقدم است در روز ازل
هرچند نتيجه است آخر ز قياس * در قصد چو بنگرند باشد اول