مىكرده است و بطورىكه از سند بعضى احاديث كتاب اربعين منتجب الدّين به دست مىآيد : ابو منصور از ابو طاهر محمد بن عبد العزيز بن ابراهيم اصم ، از حسن بن على بن حسن صفار ، از ابو الحسن عبد الجبار بن احمد قاضى ، از ابو بكر محمد بن ابراهيم بن احمد بن يونس بن معاذ معروف به حسنى ، از ابو القاسم جعفر بن محمد بن حسن مهرقانى ، از عبد الرحمن بن عمير ، از حسين بن عيسى بن ميسره ، از مسلمة بن فضل انصارى ، از محمد بن اسحاق ، از محمد بن ابراهيم بن حرث ، از عبد الرحمن بن سهل بن ابى خيثمه ، از پدرش ، از رسول اكرم ( ص ) روايت كرده است . و از آنجا كه منتجب الدّين نام او را در فهرست ذكر نكرده است ، پيداست كه ابو منصور از علماى عامه بشمار مىرود . امّا اين احتمال محل تأمل است ، زيرا سلسلهء حمدونيها همگى از علماى شيعه بودهاند .
بعيد نيست ، منظور از ابو الحسن عبد الجبار بن احمد قاضى كه در اين سند آمده است همان قاضى عبد الجبار معتزلى مشهور بوده باشد .
شيخ ملا عبد الرحيم بن معروف
وى فاضلى عالم و فقيه بود از روزگار او بهدرستى اطلاعى ندارم تنها از آثار او كتاب فقهى نيل المرام است كه به پارسى تأليف شده و معروف است . من اين كتاب را در طسوج تبريز و ديگر شهرها ديدهام . مؤلف اين كتاب را براى جلال الدّين كه يكى از شاهزادگان معاصرش بوده تأليف كرده است و گمان من آن است كه فرد يادشده پادشاه حيدرآباد هند باشد كه در عصر صفويان بر آن ملك ، حكومت مىكرده است .
بطورىكه در آغاز نيل المرام آمده است : براى تهيهء تحقيقات مسائل اين كتاب و تدوين آنها از كتاب شرايع محقق حلّى و ارشاد ، تبصرهء علّامهء حلّى استفاده كرده است و در همان كتاب مىنويسد : عمويى داشته به نام و نشان قاضى رضى الدّين كه مؤلف از شاگردان او و ديگر از علما و فضلاى آن زمان بوده است . و تاريخ استنساخ برخى از نسخههاى كتاب نيل المرام را كه من ديدهام 1041 هجرى بوده است .