ابو يعلى سلار بن عبد العزيز ديلمى ، از شاگردان سيد مرتضى است و از تأليفات اوست : المراسم العلوية فى الاحكام النبوية ، المقنع فى المذهب ، التقريب فى اصول الفقه ، و الرد على ابى الحسين البصرى فى نقض الشافى ، التذكرة فى حقيقة الجوهر و العرض و آثار ديگر . . .
شهيد اوّل ، در بعضى از فوايدش ضمن شاگردان سيد مرتضى ، سلار را از شاگردان سيد بشمار آورده است و در يكى از مجموعههايش ضمن نامهاى آنهايى كه مراتب قرائت را از سيد مرتضى فراگرفتهاند ، مىنويسد :
ابو يعلى سلار بن عبد العزيز ، از مردم طبرستان ، و گاهى او به نيابت سيد تدريس مىكرده ، و در علم فقه و كلام و امثال اينها دانشورى فاضل بوده است .
از كلام شهيد به دست مىآيد كه ، طبرستان به شهرهاى گيلان اطلاق مىشده است ، چه آنكه ديلم از شهرهاى گيلان است . بنابراين ، كلمه طبرستان آنطور كه مشهور است ويژه شهرهاى مازندران نبوده است .
ابن داود از مترجم ما در رجال 174 خود ياد مىكند و مىنويسد :
ابو يعلى سلار بن عبد العزيز ديلمى ، فقيهى جليل القدر و از مؤلفان عهد خود و از شاگردان شيخ مفيد و سيد مرتضى بوده است . از آثار او كتاب الابواب و الفصول در فقه و رسالهاى به نام المراسم و امثال اينها است .
شيخ معاصر در امل الآمل 2 / 124 و 127 دوبار از سلار نام برده است ، يكبار به عنوان سالار و كلام شيخ منتجب الدّين را كه ياد كرديم ، متذكر شده ، پس از آن گفته است ، بعد از اين هم به عنوان سلار از وى ياد خواهيم كرد و او ضمن عنوان سلار مىنويسد :
رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي ) — صفحة 635
مساهمون: محمد باقر ساعدى
ص٦٣٥