فاضل عسقلانى كه از دانشوران عامه است در كتاب الدرر الكامنه فى احوال اعلام المائة الثامنة ، دوبار از علامه نام برده است . يكى در اثناى اسامى حسن و گويد ، حسن بن يوسف بن مطهر حلى جمال الدّين ، مشهور به ابن مطهر اسدى شرح حال او در ذيل حسين نامان خواهد آمد .
بار ديگر در ذيل حسين نامان گويد ، جمال الدّين حسين بن يوسف بن مطهر حلى معتزلى شيعى وى ، سال 604 و اندى متولد شد و مدتى در محضر نصير طوسى به سر برد و به فراگرفتن علوم عقليه پرداخت و در اين رشته به مهمات رسيد و در فن اصول و حكمت آثارى بهوجود آورد و اموال و غلامان و نوادگانى داشت .
وى رياست شيعيان حله را عهدهدار بود و نيز آثار او شهرت يافت و گروهى از مدارج علمى او بهرهور شدند و شرحى كه بر مختصر ابن حاجب نوشته ، در كمال خوبى است . و به شايستگى از حل الفاظ و تقريب معانى آن برآمده است . در فقه اماميه آثارى به يادگار گذاشته ، و بناى محكم آن را استوار ، و مردم را به حقيقت آن دعوت كرده است . كتابى در امامت نيز تأليف كرده است كه ابن تيميه در ردّ آن ، كتابى به نام « الرد على الرافضى » نوشته است .
وى به خوبى و پسنديدگى از عهده رد آن برآمده است جز اينكه ، در پارهاى از مواضع لغزشى داشته ، و احاديث آن را مردود شناخته است .
شيخ تقى الدّين سبكى در ضمن اشعارى عليه او برخاسته است از جمله گويد :
و ابن المطهر لم تطهر خلائقه * داع الى الرفض غال فى تعصبه
و لابن تيميه ردّ عليه به * اجاد فى الرد و استيفاء اضربه
پسر مطهر عالمى است كه به پسنديدگى اخلاق خويش اقدام نكرده مردم را به ترك فلان و فلان دعوت كرده و غلوى در تعصب داشته پسر