196 - ابو محمّد حسن بن محمّد نوبختى « 1 »
ابن شهرآشوب در معالم العلماء مىنويسد : نوبختى از فلاسفه امامى مذهب است و آثارى دارد از جمله ، الآراء و الديانات كه ناتمام مانده و الرد على اصحاب التناسخ و الغلاة ، التوحيد و حدوث العالم و نقض كتاب ابى عيسى فى القريب المشرقى و اختصار الكون و الفساد لارسطاطاليس و الاحتجاج لعمرو بن عباد و نصرة مذهبه ، الجامع فى الامامة ، الانسان ، الواضح فى الخارجين على امير المؤمنين عليه السّلام فى الحروب الثلاث .
شيخ طوسى در فهرست ، از او نام برده است و او را به عنوان الحسن بن موسى النوبختى ستوده و توثيق كرده و همان آثار را از وى نام برده است .
نجاشى نيز نام او را متذكر شده و به توثيق او اشاره كرده و برخى از كتابهاى مزبور را به انضمام ديگر كتب او ، ياد كرده است و مجموع آثارى كه وى از نوبختى ياد كرده ، سى و نه فقره كتاب بوده است .
شيخ معاصر در امل الآمل او را به عنوان حسن بن محمّد ياد كرده است و در پايان ترجمه با توجه به ابن شهرآشوب كه وى را حسن بن موسى خوانده ، اظهار داشته ، ظاهر آن است كه ، نوبختى ، ابن موسى باشد نه ابن محمّد و ابن محمّد اشتباه است .
مؤلف گويد ، حاجتى نيست ابن محمّد را اشتباه بدانيم بلكه ، انتساب به جد شايع است و ممكن است يكى از دو نام محمّد يا موسى اسم جد او بوده باشد . يعنى ، حسن بن محمّد بن موسى يا حسن بن موسى بن محمّد ( فلاحظ ) .
مؤلف گويد ، نوبخت به ضم نون و سكون واو و فتح باء يك نقطه و سكون خاء نقطهدار و تا دونقطه كشيده . نام فاضل مشهورى است كه از متكلمان بوده و نامش اسماعيل است . و نوبختىها گروه به نامى از متكلمان
هامش
( 1 ) - در نسخه مطبوع معالم و چهارم ريحانه نام پدر او موسى است - م .