است . بدهد آن را كه خود خواهد [ و بستاند اين ملكت از آنك خواهد ، ] و « 1 » عزيز كند آن را كه خواهد و خوار كند آن را كه خواهد .
و شب بروز اندر آرد و روز را بشب اندر آرد ، و زنده را از مرده بيرون آرد و مرده را از زنده بيرون آرد ، و روزى دهد آن را كه خواهد بىشمار . يعنى بىآن كه برو شمار كند .
و مثال اين زنده از مرده بيرون آوردن آنست كه خايهء مرغ مرده است كه از مرغ زنده بيرون مىآرد ، و باز مرغ زنده از خايه مرده بيرون مىآرد . و نيز گفتهاند كه مسلمان از كافر بيرون آيد و كافر از مسلمان بيرون آيد و مسلمان زنده است و كافر مرده .
و امّا آنچه پرسيدند كه رستاخيز و روز قيامت كى باشد ، جبريل عليه السّلم گفت كه خداى عزّ و جلّ همى گويد كه :
يَسْئَلُونَكَ عَنِ السَّاعَةِ أَيَّانَ مُرْساها . فِيمَ أَنْتَ مِنْ ذِكْراها . إِلى رَبِّكَ مُنْتَهاها
. « 2 » گفت ترا مىپرسند كه قيامت كى باشد . و تو بچه اندرى از دانستن قيامت . تو پيغامبرىاى بيم كننده . پس گفت :
يَوْمَ يَرَوْنَها لَمْ يَلْبَثُوا إِلَّا عَشِيَّةً أَوْ ضُحاها
. « 3 » گفت چنان دان كه آن رستاخيز پديدار آيد و بباشد آن را اندر شبانگاهى يا بامدادى كه بدان اندر باشند .
و اما آنچه پرسيدند كه روح چيست ، جبريل عليه السّلم گفت كه حق تعالى مىگويد :
وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ ، قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي وَ ما أُوتِيتُمْ مِنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا
. « 4 »
هامش
( 1 ) و پادشاى همه پادشاههاست بدهد اين ملك بدانك خواهد و بستاند اين ملكت از انك خواهد . و . ( صو )
( 2 ) النازعات 44 - 42
( 3 ) النازعات 46
( 4 ) الاسراء 85