اموالشان را مباح نمود و شهرشان را خراب كرده و با اسيران و اموال بازگشت .
رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله قبل از رسيدن على عليه السّلام بر منبر رفت و مردم را از فتح و پيروزى مسلمين با خبر ساخت و به آنان اعلام نمود كه از مسلمانان جز دو مرد از دست نرفته است و سپس از منبر پايين آمده و با جميع اهل مدينه به استقبال على عليه السّلام رفت تا آنكه او را در سه ميلى مدينه ملاقات نمود ، وقتى على عليه السّلام رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله را ديد كه به استقبال او مىآيد از اسبش پايين آمده و نبىّ صلّى اللّه عليه و آله نيز از اسب پايين آمده و دست على عليه السّلام را گرفت و بين دو چشمش را بوسيد « 1 » .
و از جعفر بن محمّد عليه السّلام آمده است : مسلمانها هرگز آن مقدار غنيمت نياورده بودند مگر از خيبر ، كه آن جنگ نيز همانند خيبر بود ، پس خداى تعالى در آن روز اين سوره را نازل فرمود « 2 » .
وَ إِنَّهُ عَلى ذلِكَ لَشَهِيدٌ
كه البته انسان شهادت مىدهد و مىداند كه كفران نعمت مىكند ، يا خداوند شاهد است بر اينكه انسان كفران نعمت مىكند .
وَ إِنَّهُ لِحُبِّ الْخَيْرِ لَشَدِيدٌ
شديد ، يعنى بخيل يا قوى . و مقصود از خير مال يا حيات ، يا هر چيزى است كه ملايم و سازگار با انسان باشد ، يعنى و او دوستدار بر جمع مال و نگهداشت آن است .
أَ فَلا يَعْلَمُ إِذا بُعْثِرَ
آيا نمىداند آنگاه كه برانگيخته شوند ؟ !
ما فِي الْقُبُورِ
از گور خاكى از مردهها ، و گور بدنها از قوا و
هامش
( 1 ) امالى - شيخ الطائفه - تفسير على بن ابراهيم قمى .
( 2 ) نور الثقلين ج 5 .