پندآموزى است ، پس هر كس خواهد راهى به سوى پروردگارش پيش گيرد .
بىگمان پروردگارت مىداند كه تو و گروهى از همراهانت نزديك به دو سوم شب و [ گاه ] نصف آن و [ گاه ] يك سوم آن را [ به نماز ] برمىخيزى ، و خداوند است كه شب و روز را سامان مىدهد ، معلوم داشت كه شما هرگز آن را تاب نمىآوريد ، لذا از شما درگذشت ، حال هر چه مقدور باشد از قرآن بخوانيد ، معلوم داشت كه بعضى از شما [ ممكن است ] بيمار باشند و ديگران در آن سرزمين [ تلاش مىكنند و ] گام مىزنند و روزى خود از فضل الهى مىجويند ، و ديگرانى هم هستند كه در راه خدا كارزار مىكنند ، لذا هر چه مقدور باشد از آن بخوانيد ، و نماز [ پنجگانهى واجب ] را بر پا داريد و زكات بپردازيد و در راه خدا قرضالحسنه دهيد ، و هر آنچه از كارهاى خير كه براى خود پيشانديشى كنيد ، [ پاداش ] آن را بهتر و بزرگتر نزد خداوند خواهيد يافت ، و از خداوند آمرزش خواهيد ، كه خداوند آمرزگار مهربان است .
تفسير
يا أَيُّهَا الْمُزَّمِّلُ
تزمّل يعنى خود را با لباس يا لحاف پيچيد ، يا امثال اين چيزها ، يا پنهان شد .
و خطاب مخصوص نبىّ صلّى اللّه عليه و آله يا عامّ است ، نبىّ صلّى اللّه عليه و آله لباس يا لحاف را به خود مىپيچيد و مىخوابيد ، يا احكام رسالت را به خودش پيچيده بود و از ديد مردم پنهان مىشد تا با امثال آن مردم روبرو نشود و معناى آيه اين است : اى كسى كه لحاف يا لباس يا احكام رسالت را به خود پيچيدهاى ، يا اين كسى كه مخفى و پنهان است از ديد ادّعاكنندگان رياست و دشمنى با آنها را از سوى عاقل زشت و قبيح مىبيند .
قُمِ اللَّيْلَ
براى نماز شب بلند شو ، كه نبايد تو همهى شب را بخوابى ، يا از عالم كثرت بلند شو و بندگان خدا را به وحدت رهنمون