مىشود و نيز هنگام توجّه به خدا و توبه و پشيمانى بر افراطكارى اين جمله گفته مىشود .
عَسى رَبُّنا أَنْ يُبْدِلَنا خَيْراً مِنْها
و اين جمله دلالت مىكند بر توبه و پشيمانى آنها از كارى كه انجام دادهاند .
إِنَّا إِلى رَبِّنا راغِبُونَ كَذلِكَ الْعَذابُ وَ لَعَذابُ
اين چنين است عذاب دنيا و عذاب آخرت بزرگتر است .
الْآخِرَةِ أَكْبَرُ لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ
به عبد اللّه بن مسعود نسبت داده شده كه گفت : به من رسيده است كه قوم مخلص شدند و خداوند راستى آنها را در اخلاص دانست و عوض آن باغ به آنها باغ ديگرى داد كه به آن « حيوان » گفته مىشود ، در آن باغ انگور است كه قاطر خوشهى آن را حمل مىكند .
ابو خالد يمامى گفته : من آن باغ را ديدهام و ديدم كه هر يك شاخهى انگورتان مانند مرد سياهى است كه ايستاده باشد .
إِنَّ لِلْمُتَّقِينَ
كسانى كه از معاصى يا از ديدن خودشان پرهيز مىكنند .
عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنَّاتِ النَّعِيمِ
آيا براى آنها بهشتهايى قرار ندادهايم ؟
أَ فَنَجْعَلُ الْمُسْلِمِينَ كَالْمُجْرِمِينَ
كفّار مىگفتند اگر بعثت و جزاء باشد همانطور كه محمّد صلّى اللّه عليه و آله مىگويد پس حال ما در آخرت بهتر از مسلمين است همانطور كه در دنيا چنين است .
و اگر كفّار چنين سخنى را با زبانشان هم نمىگفتند زبان حالشان چنين بود ، پس خداى تعالى فرمود : اين گفتهى آنها گمان فاسد و زعم و باطل است .
ما لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ
چگونه بر خدا حكم مىكنيد به چيزى كه جاهل و نادان هم به آن راضى نيست ؟ يا چگونه بين خودتان حكم