آيه نازل شد در را به روى خود بستند و به عبادت روى آوردند و گفتند : اين آيه را ما را بس است .
اين خبر به رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله رسيد و در پى آنها فرستاد و فرمود : چه چيزى شما را وادار به اين كار كرده ، گفتند : اى رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله تو متكفّل روزىهاى ما شدى و ما هم به عبادت روى آورديم .
رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : كسى كه چنين كند دعاى او مستجاب نمىشود ، بر شما باد طلب روزى كردن « 1 » .
سورهى التّحريم
در تفسير آيهى
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا تُوبُوا إِلَى اللَّهِ تَوْبَةً نَصُوحاً
اى كسانى كه با بيعت عامّ ايمان آوردهايد .
به وسيلهى بيعت خاصّ به سوى خدا توبه كنيد ، يا معناى آيه اين است : اى كسانى كه با بيعت خاصّ ايمان آوردهايد توبه كنيد و از مقام نفوس خويش به سوى خداى تعالى برگرديد كه مظهر او دلهاى شماست .
توبهاى كه از لكّهء بازگشت خالص باشد ، يا توبهاى كه صاحبش را نصيحت كند ، بدين گونه كه برگذشته نادم و پشيمان باشد و عازم بر ترك گناه در آينده باشد ، يا مقصود توبهاى است كه پارگىهاى پديد آمده در دين را وصله كند و پارگىها را بدوزد ، فاسد را اصلاح نمايد .
و لفظ « نصوح » از « نصح » به معناى خياطت و دوختن است ، يا مقصود توبهاى است كه با دست ولىّ امر در بيعت خاصّ ولوى انجام گيرد ، چه آن توبه چيزى است كه صاحبش را از هر بدى و غلّ و غشّ رهايى مىبخشد و آن توبهاى است كه به وسيلهى آن صاحبش هر بدى و رذيلت را مىبيند و نفسش را در رهايى از آن پند مىدهد و آن چيزى است كه هر پارگى را كه ما قبل از آن براى نفس واقع مىشود مىدوزد و وصله مىكند .
بدان كه توبه بر حسب صورت داراى معانى متعددى است ، چه معناى توبه
هامش
( 1 ) صفحات 218 و 217 همين جلد .