شعورى ندارند ، چون آنها گروهى هستند كه علم دينى اخروى ندارند و ادراكات آنها منحصر بر ظاهر دنياست ، لذا از خدا نمىترسند و از شما مىترسند .
لا يُقاتِلُونَكُمْ
اى مؤمنين منافقين با شما جنگ نمىكنند .
جَمِيعاً
منافقين و يهود آنگاه كه اجتماع كنند با شما جنگ نخواهند كرد .
إِلَّا فِي قُرىً مُحَصَّنَةٍ
مگر در قريههاى محفوظ و سنگردار چون آنها از شما مىترسند و اين آيه جرأت دادن به مؤمنين است .
أَوْ مِنْ وَراءِ جُدُرٍ بَأْسُهُمْ بَيْنَهُمْ شَدِيدٌ
جرأت نكردن به جنگ با شما نه از ناحيهى ضعف و ترس آنانست ، بلكه از باب اين است كه رعب و وحشت در دل آنان ايجاد شده است .
تَحْسَبُهُمْ جَمِيعاً وَ قُلُوبُهُمْ شَتَّى
خيال مىكنى آنها با هم متّحد هستند در حالى كه دلهايشان از هم جداست و اين شأن جمع اهل دنياست كه بدنهايشان با هم و دلهايشان از هم جدا است .
ذلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لا يَعْقِلُونَ
داراى عقل نيستند يا با عقلهايشان درك نمىكنند ، يا آنچه را كه صلاحشان در آن است تعقّل نمىكنند .
كَمَثَلِ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ
مثل حال آنان هم مانند همان قوم كافر پيشين است .
جار و مجرور متعلّق به يكى از فعلهاى گذشته است ، يا خبر مبتداى محذوف است .
و تقدير آن چنين است : مثل آنان مانند مثل كسانى است كه قبل