[ إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَ نَهَرٍ ]
« 1 » محقّقا اهل تقوى در باغها و كنار نهرها ( ى بهشت ابد ) منزل گزينند .
لفظ « نهر » با سكون و با حركت محلّ جريان آب است .
[ فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ ]
لفظ « صدق » به طور مطلق عبارت است از استقامت ور است بودن انسان در جميع آنچه كه انسانيّت او اقتضا مىكند و اينكه انسان بتواند از جميع حدود خارج شود و در مقام اطلاق و اتّصاف به جميع صفات الهى داخل گردد و نسبت به همهى اين موارد متمكّن و توانا باشد .
و اضافهى لفظ « مقعد » به « صدق » يا از قبيل اضافهى سبب به مسبّب يا مسبّب به سبب است .
يا از قبيل « لجين الماء » مىباشد يا اضافهى بيانيّه است ، چه صدق عبارت از محلّ سكون و اطمينان براى انسان است و نكره آوردن لفظ « صدق » براى تفخيم و بزرگداشت است .
و جملهى « فى مقعد صدق » يا خبر بعد از خبر ، يا خبر ابتدايى است كه در اين صورت « فى جنّات » حال است يا « فى مقعد » متعلّق به قول خدا : « فى جنّات » است .
[ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ ]
« 11 » در منزلگاه صدق نزد خداوند عزّت و سلطنت جاودانى متنعّمند .
هامش
( 1 ) ارزش و عزّت در بهشت نه به كاخ آن است و نه به مرغ بريان و نه جوى روان و نه خيرات حسان ( زنهاى زيبا ) بلكه قيمت آن به رقم قرب و منزلتى است كه بنده را در نشيمن راستى نزد پادشاه تواناست كه گفتهاند :فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ. . . آيهى 55 قمر . كشف الاسرار
( 11 ) خداوند مىفرمايد : ما مصطفى را در سه راه حكم ، خلعت قرب و شرف منزلت داديم و مصطفى خود مىگفت : آرامگاه من نزد خداى من است : و من نزد او مىآسايم كه : مقصود رهى ز كوى تو روى تو بود . كشف الاسرار