[ وَ إِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا ]
و آنان كه به خودشان ظلم مىكنند ، بدين گونه كه مبدأ يا معاد يا رسالت يا ولايت را انكار كردند ، يا نسبت به حقّ آل محمّد صلّى اللّه عليه و آله ظلم كردند .
[ عَذاباً دُونَ ذلِكَ ]
برايشان عذابى پيش از آن روز است . كه مقصود عذاب روز احتضار ، يا عذاب برزخ ، يا عذاب دنيا به وسيلهى قتل و اسارت و غارت يا مقصود كمتر از اين عذاب است .
[ وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ ]
امّا بيشتر مشركين اين مطلب را يعنى عذاب را نمىدانند و لذا بر انكار نسبت به تو جرأت پيدا مىكنند .
[ وَ اصْبِرْ ]
بارى اى رسول بر حكم صبر كن .
اين جمله عطف بر
قُلْ تَرَبَّصُوا
يا بر « ذكّر » است .
[ لِحُكْمِ رَبِّكَ ]
با مهلت دادن مشركان بر حكم پروردگارت صبر كن ، يا با دست آنها مورد آزار و ايذا قرار مىگيرى صبر كن .
يا تو را انكار مىكنند ، يا خدا را انكار مىكنند ، يا بر بودن تو بين آنها صبر نما يا مقصود اين است كه صبر كن و منتظر حكم پروردگارت باش كه آنها را هلاك سازد و از انكار و تهديد آنها باك نداشته باش .
[ فَإِنَّكَ بِأَعْيُنِنا ]
ما تو را و همهى كارهايت را مىبينيم .
پس نمىگذاريم آنها ضررى به تو برسانند .
[ وَ سَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ حِينَ تَقُومُ ]
آنگاه كه براى نماز بلند مىشوى به حمد پروردگارت تنزيه نما ، يا هنگامى كه نزد خدا مىايستى ، چه قيام عند اللّه مقتضى تنزيه مطلق است بدون التفات به جهت كثرتها ، بدون توجّه به حمد خدا به سبب كثرتها .
و لكن انسان كامل بايد حافظ و نگهبان هر دو طرف در هر حال