مرتبه حجّ كرد ، آنكس كه پنج مرتبه لبّيك گفت پنج بار حجّ نمود ، هر كس بيشتر لبّيك به تعداد آن حجّ انجام داد ، هر كس يك بار لبّيك گفت يك حجّ انجام داد و هر كس لبّيك نگفت حجّ انجام نداد . « 1 » و در خبرى آمده است : خداوند شنواند همهى كسانى را كه در اصلاب مردان و رحم زنان هستند تا روز قيامت « 2 » .
در خبر وارد شده كه خطاب در قول خدا :
« أَذِّنْ فِي النَّاسِ »
به محمّد صلّى اللّه عليه و آله است . « 3 » .
از امام صادق عليه السّلام آمده است كه رسول خدا در مدينه ده سال اقامت نمود و عمل حجّ انجام نداد ، سپس خداى تعالى اين آيه را نازل نمود :
وَ أَذِّنْ فِي النَّاسِ بِالْحَجِّ
. . . تا آخر پس مؤذنين را امر كرد با بلندترين صداهايشان اعلام كنند كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله در همين سال حجّ مىكنند ، اين مطلب را هر كس در شهر حاضر بود و اهل شهر و باديه فهميدند و براى حجّ رسول خدا اجتماع كردند ؛ چون آنان فقط تابع رسول خدا بودند به آنچه كه امر مىشد ، تبعيّت مىكردند ، يا كارى را كه پيامبر انجام مىداد آنان هم آن را انجام
هامش
( 1 ) تفسير الصّافى ج 3 ص 373 و علل الشّرائع ص 419 ح 1
( 2 ) تفسير الصّافى ج 3 ص 373 و علل الشّرائع ص 419 ح 2
( 3 ) مجمع البيان ج 8 - 7 ص 80