تيغ بر سر همچوا فسر مىبريم
تشنگى چون آب كوثر مىخوريم
وحديث صريح كه سابقا گذشت ( 1 ) در حق أصحاب آن جناب ( لا يجدون مس ألم
الحديد ) گواه امين وشاهد عدل اين مدعا است .
وجه ديگر اينكه مراد از قلب عزم ونيت آدمي باشد ، وحيلوله كناية از
تغيير عزم وتقليب قلب باشد ، چنانچه أمير المؤمنين عليه السلام فرموده ( عرفت الله
بفسخ العزائم ) ( 2 ) وجه ديگر اينكه مراد انساء معلومات آدمي باشد ، وبنابر اين
قلب فهم است .
قوله عليه السلام : ( يا من هو بالمنظر الاعلى والأفق المبين )
اين كناية است از علو قدر وظهور امر چه اگر چيزى در منظرى باشد كه
بالاتر از أو نيست البتة علو قدر دارد ، واگر در أفق آشگار باشد يعنى طرف
آسمان از سمت مشرق البتة جاى انكار واختفاء ندارد ، واين بر سبيل تمثيل امر
معنوي بأمر حسى است .
قوله عليه السلام ( يا من يعلم خائنة الأعين )
در خائنه أعين چند وجه است :
چه بعض گمان كرده اند كه خائنه مصدر است وبه معنى خيانت ومراد نظر
دزدى وپنهانى نگاه كردن است به آنچه نظر باوردا نيست .
وبعضي گفتهاند : مراد رمز وغمز است كه اشاره به چشم وجفن باشد .
هامش
( 1 ) ذيل وأصحاب الحسين حديث ( د ) - ص 362 .
( 2 ) عرفت الله سبحانه بفسخ العزائم وحل العقود ونقض الهمم - قصار الحكم
شماره 250 .