كرد واسلام اظهار كرد هم به شفاعت عباس اذن كتابت يافت ( 1 ) وگاه گاهى
مكتوبى براي پيغمبر عليه السلام مىنوشت واين كه وى را از كتاب وحى شمرده اند از افتراء
واختلاق است وجماعتى از مورخين عامه وخاصه تصريح به آنچه ما گفتيم
كرده اند .
بالجملة چون أبو بكر تسيير جيش وارسال عساكر به جانب شام كرد يزيد
ابن أبي سفيان را أمير كرد ومعاوية وأبو سفيان هر دو را در تحت رايت أو مأمور
داشت چون وى به پدران خود ملحق شد معاوية را أمير كرد وحكومت شام داد ،
ودر بقيه زمان أبى بكر وتمام خلافت عمر وعثمان منصوب ووالى بالاستقلال بود
ودر احداث بدع واحياى سنن كسروانيت وقيصر انيت واظهار معالم تجبر وتنمر
وتبختر چندان سعى كرد كه روزى عمر باوى گفت : " أنت كسرى العرب " ودر
شرب خمور وانحاء فجور به اتفاق مورخين مولع ومجد بود تا قبل از أيام خلافت
واز آن پس گروهى گفتهاند يكسره ترك كرد وجماعتى بر آن رفته اند كه سرا
در تناول كاسات عقار وتداول أسباب عهار همراهى داشت چون علي عليه السلام زيب
أو رنك خلافت شد ودست غاصبين وناصبين في الجملة كوتاه شد معاوية را كه
به ظلم وطغيان وفسق وعصيان شهره آفاق بود تقرير نكرد وى هم به بهانه طلب
خون عثمان با حجت خداى وامام زمان طريق محاربت سپرد وشمشيرها كشيد
وجنگهاى با أمير المؤمنين عليه السلام نمود تا آن حضرت با قلب محزون وسينه پر خون
از مفاسد ومكايد أو وعمرو عاص شربت شهادت چشيد امام حسن عليه السلام آغاز جنگ
كرد تا صلح واقع شد ، اين جمله بيست سال بود كه أمير بود بيست سال ديگر
بالاستقلال خليفه به باطل ووالى بي مقابل بود پس چهل سال امارت أو طول
هامش
1 ) شرح نهج البلاغة لابن أبى الحديد 2 / 102 نهج الحق للعلامة الحلي
310 .