وَ راوَدَتْهُ الَّتِي هُوَ فِي بَيْتِها
« 1 »
عَنْ
نَفْسِهِ
( راود ) يعنى رفت و آمد كرد براى طلب چيزى ، و چون معناى طلب و سؤال در آن تضمين شده با لفظ ( عن ) متعدّى شده است .
و مقصود تشبيه ملاطفات آن زن به طلب كردن و باز نمودن درهاى رغبت و ميل به او است ، و اين كه هرجا كه درى از درهاى ترغيبش را مىبست در ديگرى را به سبب رفت و آمد صورى باز مىكرد ، و تعليق ( راودت ) بر موصول ( الّتى ) براى اشعار به كمال نيروى آن زن در رفت و آمد است ، و اين كه براى يوسف عليه السّلام عذرى از جهت اسباب صورى نبود ، و حجاب حياء به علّت كثرت معاشرت برداشته شد و لذا بدنبال آن فرمود :
وَ غَلَّقَتِ الْأَبْوابَ
آن زن درها را بست بيان اين نكته ازآنرو است تا عفّتورزى و خوددارى يوسف را در آن حال كه دلالت بر كمال قدرت الهى او ، و تسلّط وى بر قواى نفسانى است برساند .
هامش
( 1 ) البيوت خمسة بيت زيارات و بيت العبادة و بيت الرعاية و بيت الكرامة و بيت الخلابة خانه زيارات حاجيان راست . امّا خانه دوّم خانه عبادت ، خانه متّقيان است ، فى بيوت اذن اللّه . امّا خانه سوم خانه رعايت است و آن كشتى نوح عليه السّلام بود ، ربّ اغفر لي و لوالدى . سوره ابراهيم / 42 خانه چهارم : خانه كرامت است . و آن زن فرعون را بود .قالَتْ : رَبِّ ابْنِ لِي عِنْدَكَ بَيْتاً فِي الْجَنَّةِ. و آن خانه آن بود كه چون آسيه معجزات موسى بديد ، دل از فرعون ببريد و با باطن به حقّ بگرويد . پنجم : خانه خلابت است و آن خانه زليخا بود . قوله تعالى : و راودته الّتى هو فى بيتها عن نفسه . يوسف / 23