تخطي إلى المحتوى الرئيسي

بيان السعادة في مقامات العبادة ( فارسى ) — صفحة 428

مساهمون:

ص٤٢٨
بعد از آن كه يعقوب گفت خوابت را بر برادرانت بازگو نكن چنين استنباط شد كه آن خواب دليل بزرگى و رفعت مقام يوسف گرديده و اين كه مشار اليه ( كذلك ) برگزيده شدن به سبب نشان دادن سجده‌ى ستارگان در خواب است .
وَ يُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْوِيلِ الْأَحادِيثِ
لفظ ( من ) آورد تا اشعار به اين باشد كه تأويل احاديث مراتب متعدّدى دارد كه كسى جز خدا احاطه به جميع مراتب آن را ندارد . و لفظ ( أحاديث ) طبق گفته‌ى بعضى اسم جمع حديث است و بعضى گفته‌اند جمع حديث است بر خلاف قياس ، و برخى آن را جمع احداث دانسته‌اند ، و احداث جمع حديث يا جمع حدث است و معناى آن چيزى است كه آن به آن حادث شود . و تأويل احاديث عبارت از چيزى است كه حديث به آن بر مىگردد از جهت مبدأ و غايت ، اين معنا در صورتى است كه تأويل به معناى مؤوّل اليه باشد يعنى چيزى كه حديث به آن برمىگردد ، و اگر به معناى مصدرى باشد مقصود كيفيّت ارجاع احاديث به مبدأ و منتهايش مىباشد ، و مبدأ همه و همچنين غايت همه خداست كه با توسّط به مبادى و غايات متوسّطه عمل مىشود بنابراين خداوند مبدأ مبادى و غايت غايات است . تأويل احاديث به اين معنا جدّا امر بزرگ و پيچيده‌اى است ، كه آن تأويل ميسّر نمىشود مگر براى كسى كه رسول باشد بعد از