وَ اجْتَبَيْناهُمْ
عطف است بر « فضّلنا » يا « هدينا » و آنان را برگزيديم .
وَ هَدَيْناهُمْ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ
تكرار
هَدَيْناهُمْ
براى تعيين كسى است كه به راه راست هدايت شده است ، يا اينكه مقصود از اوّلى ( در آيه پيشين ) ارائه و نشان دادن است ، و مقصود از دوّمى ايصال است ، يا اينكه اوّلى هدايت به طريق نبوّت است ، و دوّمى هدايت به طريق ولايت مىباشد .
و گاهى از صراط مستقيم ، مطلقا ، ولايت اراده مىشود ، خواه قبول و يا محقّق باشد ، و گاهى مقصود ولايت است كه جامع بين كثرت و وحدت و جمع و فرق باشد ، و همين معنى در اينجا مقصود است ، و اصل در كلّ ، ولايت على عليه السّلام است كه با على عليه السّلام متّحد است ، و لذا قول خداى تعالى :
وَ إِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْراهِيمَ
به شيعهء على عليه السّلام تفسير شده است با اينكه ظاهر اين است كه ضمير به نوح بر مىگردد .
ذلِكَ
يعنى آن هدايت به راه راست كه جامع بين دو طرف كثرت و وحدت است .
هُدَى اللَّهِ
آوردن اسم اشارهء بعيد و اضافهء « هدى » به « اللّه » به جهت اشعار به بزرگداشت آن است ، يا اينكه مقصود اين است : آن هدايتى كه انبياء بر آن هستند هدايت خداست ، نه هدايت غير خدا .
يَهْدِي بِهِ مَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ لَوْ أَشْرَكُوا
يعنى اگر اينان با علوّ شأن و مرتبه بلندشان اگر شرك به خدا آورند عملشان