بِالْحَقِّ
ظرف مستقرّ است حال از فاعل يا از مفعول است يعنى در حالى كه ما به سبب حقّ ظاهر هستيم يا در حالى كه متلبّس به حقّ هستيم و حقّ يعنى صدق . يا ظرف لغو است و متعلّق به « نتلوا » يعنى ما به سبب حقّى كه مخلوق خداست ، تلاوت مىكنيم ، زيرا كه افعال خدا جز به توسّط حقّ از او صادر نمىشود ، و حقّ عبارت از مشيّت است .
وَ إِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ
عطف به
تِلْكَ آياتُ اللَّهِ
يا حال است از « آيات » يا از مفعول
نَتْلُوها
و يا از ضمير مجرور است .
و مقصود اين است كه ما آيات را براى تو مىخوانيم و حال آن كه تو از مرسلين هستى تا بدانند كه تو در ادّعايت صادق هستى ، چون از چيزهايى خبر مىدهى كه در كتاب آنها نوشته شده است . بدون يادگيرى و جستجو .
جزء سوّم
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 253 ]
تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنا بَعْضَهُمْ عَلى بَعْضٍ مِنْهُمْ مَنْ كَلَّمَ اللَّهُ وَ رَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجاتٍ وَ آتَيْنا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّناتِ وَ أَيَّدْناهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلَ الَّذِينَ مِنْ بَعْدِهِمْ مِنْ بَعْدِ ما جاءَتْهُمُ الْبَيِّناتُ وَ لكِنِ اخْتَلَفُوا فَمِنْهُمْ مَنْ آمَنَ وَ مِنْهُمْ مَنْ كَفَرَ وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلُوا وَ لكِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ ما يُرِيدُ ( 253 )
ترجمه :
( 2 / 253 )
برخى از اين پيامبران را بر بعضى ديگر فضيلت و برترى داديم خداوند با بعضى از آنها سخن گفته و بعضى را بلندى مقام داده است و عيسى پسر مريم را معجزات آشكار داديم و او را به روح القدس نيرو بخشيديم و اگر خدا مىخواست پس از فرستادن پيمبران و معجزات آشكار ، مردم با يكديگر در مقام خصومت و قتال بر نمىآمدند و ليكن بر خلاف و دشمنى با هم برخاستند كه برخى ايمان آورده و