تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ثمار القلوب في المضاف و المنسوب ( فارسى ) — صفحة 32

مساهمون:

ص٣٢
سفيد و درخشان ، و غروب آن زرد چون دانهء ورس [ و اين دگرگونى و ناپايدارى ] مجال بقا و جاودانگى نمىدهد . مىدانم امروز چه پيش مىآورد ، و ديروز با حكم قاطع خود گذشت .

أسلحة الإبل .

اسلحه شتر از مثلهاى عرب است . ابو عمرو و اصمعى از قول عرب گويند : شتر جنگ‌افزار خود را برداشت و سپر خويش به تن كرد يا نيزه‌اش را برگرفت . و اين از آنجاست كه اگر كسى پيش شترى آيد و خواهد كه او را نحر كند يابد و شد [ زيبايى ] شتر او را خوش آيد چنان كه نحر نمىكندش و نمىدوشدش ؛ گويى كه فربهى و زيبايى او سلاحى است كه كسى را كه خواهد نحر كند يا بدوشد بازمىدارد . ليلى اخيليّه گويد :
و لا تأخذ البدن الصفايا سلاحها * لتوبة فى نحس الشّتاء الصّنابر
يعنى : اشتران برگزيده سلاح خود را در سختى سرماى زمستان براى توبه « 1 » برنمىدارند .

اسنان الحمار .

در برابر و مانند هم بودن چيزها به دندانهاى الاغ مثل زنند . عرب گويد : « سواسية كاسنان الحمار » يعنى : مانند دندانهاى خر برابر يكديگرند . ابن احمر گفته :
سواس كاسنان الحمار فلا ترى * لذى شيبة منهم على ناشىء فضلا
يعنى : آنها مانند دندانهاى خر برابر يكديگرند نبينى كه سالخورده آنها نسبت به كودك فزونى داشته باشد .

اسنان المشط .

دو چيز يا چيزهاى برابر و مانند هم را به دندانه‌هاى شانه مانند كنند . در حديث آمده « النّاس كأسنان المشط ، و انّما يتفاضلون بالعافية » : مردم چون دندانه‌هاى شانه مانند يكديگرند ، تنها به تندرستى بر ديگرى فزونى و برترى
هامش
( 1 ) - توبه نام شاعرى است كه عاشق ليلى اخيليّه بوده كه او نيز شاعرى بوده هر دو در اواسط قرن اول هجرى مىزيستند . ( م ) .