مىنگريست - كه در غايت زيبايى بود - مىگفت : بال طاووس است .
شاعرى براى طاووس استعارهء حلّه به كار برده و گفته :
طالع يومى غير منحوس * فسقّنى يا طارد البوس
كأسا كعين الدّيك فى روضة * قد البست حلّة طاوس
يعنى : طالع امروز من نامبارك نيست ، اى ساقى كه تو رانندهء سختيها هستى مرا جامى ده چون چشم خروس ، در باغى كه حلّهء طاووس پوشانيدهاند .
جناح الطّائر .
گويند : پندارى فلان بر بال پرنده است ، يعنى بسيار بىتاب و ناآرام است ، همانسان كه گويند فلان - گويى - بر شاخ آهو است يا فلان [ مانند گوى است ] در اختيار چوگان « 1 » به همينسان گويند فلان بر بال پرنده است . من در كتاب « المبهج » دربارهء كفتاران گفتهام : دور كردن كفتار انس گرفته مانند زر خالص است در بالهاى عقاب . و در مورد شتاب كردن گويند بال كركس را عاريت گرفته و صبا را در زانوبند اسيرى رها كرده . و از بالهاى مستعار ، يكى جناح الرجل ، و جناح الحائط ، و جناح الطريق ، و جناح النجاح است .
ابن معتّز نيكو گفته :
شربنا بالصغير و بالكبير * و لم نحفل بأحداث الدّهور
و قد ركضت بنا خيل الملاهى * و قد طرنا بأجنحة السّرور
يعنى : با كوچك و بزرگ نوشيديم و به رويدادهاى روزگار اعتنايى نكرديم و گروه لهو و لعب بر ما تاختند و ما با بالهاى شادمانى پريديم .
جناح المسلمين .
به پيك و پيام آور مسلمانان جناح المسلمين مىگفتند كه بشتاب اخبار را از جايى به جايى مىرسانيد . هنگامى كه حسن بن وهب به عنوان بريد خليفه برگزيده شد دعبل دربارهء او گفت :
من مبلغ عنّى امام الهدى * قافية للسّتر هتّاكه
هامش
( 1 ) - متن : فى كفّ مصاب . ضبط چاپ ابراهيم صالح را برگزيديم : فى كف طبطاب . ( م ) .