طبيعت است و اين در شبهات موضوعيه قابل تطبيق است . ب ) در صورت حمل حديث بر شبههء حكميه كلمهء « بعينه » تأكيد محض خواهد بود و تأكيد خلاف ظاهر است . ولى اگر حديث را حمل بر شبههء موضوعيه كنيم ، گوياى نكتهء خاصى است و آن اين كه معرفت حرام بايد تفصيلى باشد نه اجمالى . توضيح آنكه در شبههء موضوعيه ، مانند شك در حرمت و نجاست اين پنير ، معمولا علم اجمالى به وجود پنير نجس و حرام در ميان تمام پنيرهاى دنيا وجود دارد ولى به فرمودهء حضرت اين علم اجمالى ضررى به اجراى برائت نمىزند ، بلكه اگر تفصيلا دانستى كه اين پنير همان فرد نجس و حرام است بايد رهايش كنى .
دروس في علم الأصول ( الحلقة الأولى ) ( قواعد كلى استنباط ) ( فارسى ) — صفحة 218
مساهمون: السيد محمد باقر الصدر
ص٢١٨