هامش
1911 ، 1919 ، 1922 )Manichaica aus Chotscho . A . von Le Coq , Turkische؛ اشتاين ، خوستونفت تركى مكتشفه در تون هوانگ ( مجله پادشاهى 1911 ) -Huang Dr . Stein , Turkish Khuassuanif from Tun؛ شاوان ونليون ، يك رساله مانوى مكتشفه در چين ( مجله آسيايى 1911 )en Chine Chvannes et pelliot , Un traite manicheen retrovveقطعات كوچكتر از آثار مانوى توسط مولر ولوكوك و بانگW . Bangو پليو منتشر شده است .
در رسالات آكادمى پروس 1926 والدشميدتWaldschmidtولنتسLentzيك تومار چينى را ، كه مشتمل بر سرودهاى مانوى و قطعات پهلوى و سغدى بود ، با تفسيراتى راجع بمقام عيسى در دين مانوى منتشر ساختهاندManichaismus ) ( Die Stellung Jesu imو نيز همين دونفر در سال 1933 رساله بعنوان عقايد مانوى در متون چينى و ايرانى -und iranischen Texten ) ( Manis chaische Dogmatik aus chinesichenانتشار دادهاند . ريتزن اشتاينR . Reitzensteinدر چند كتاب خود مسائل مانويه را مورد بحث قرار داده است( Das mandaische Herrn der Grosse , 1918 : Das iranijche Erlosungsmysteri um , 1921 . )و چند قطعه از آثار مانوى را ، كه به زبان پهلوى شمالى است و تا آنوقت طبع نشده است .
و آندراس ترجمه كرده ، بطبع رسانيده است .
از جمله تحقيقات سالهاى اخير كتب ذيل را بايد نام برد .
الفاريكP . Alfaricخطوط مانويهLes ecritures manicheennesدر 2 جلد 19 - 1918 ؛ ديگر مقالات متعدد ويليمز جكسن در مجله پادشاهى و مجله شرقى امريكا در باب نكات تاريك عقايد مانويه و « تحقيقات در باب مانويت »Researches in Manichaeismاز همين مولف ( نيويورك 1932 ) . كه در آن متون مهمه مورد تحقيق و تشريح قرار گرفته است ريتزن اشتاين و شدر ، مطالعات در باب مزج و اختلاط عقايد در عهد قديم( Studien zum antiken Synkretimus )مطالعات كتابخانه واربورگ 1926 .
وزن دنك ، استعمال بعض اسامى ايزدان ايرانى در ديانت مانوىAO )، 7 ، ص 114 و بعد ) . در سالهاى اخير مقدار زيادى پاپيروس در مصر بدست آمد حاوى قطعاتى از آثار مانويه به زبان قبطى ، مخصوصا قسمت اعظم ترجمه كتاب موسوم به « كفلايه » و نمونههايى از اين قطعات به زبان آلمانى توسط كارل شميدتKarl Schmidtو -