ادعاهاى ايران را بر اين سواحل قوىتر سازد . علاوه بر آن نادر خيال داشت بوسيلهء نيروى دريائى جناح چپ ارتش را در جنگ بر عليه لزگيها پيش برده و به ارتش خود بدانوسيله آذوقه و مهمات برساند . هانوى در اين مورد مىگويد : « محرك نادر در قسمت تأسيس نيروى دريائى عشق و علاقهء او در بدست گرفتن تجارت و سلطهء دريائى خزر بوده است » .
التون يك داهيهاى بود . او مراكز و ستاد خود را در لنگرود بندر لاهيجان كه داراى آب و هواى طاعونى بود تأسيس نمود و براى از بين بردن تمام مشكلات جدا مشغول كار شد . الوارها را از جنگل بريده و بساحل رسانيد ، پارچههاى بادبان را از پنبه بافته ، طنابها را از ليف كتان درست كرد و چون در آن نواحى لنگرى پيدا نمىشد به تجسس و جستجوى آن پرداخت . اهالى محل كه بدون دريافت مزد كار مىكردند نسبت به اين بيگارى و كار اجبارى بدون اجرت سخت دشمن بودند ، اما التون كه فقط يك نجار انگليسى ، چند روسى و چند هندى در اختيار داشت يك كشتى كه بيست و سه پارو داشت به آب انداخت . حكومت روسيه فعاليتهاى دريائى ايران و نادر شاه را با نظر خصمانه مىنگريست ، اما التون پس از قتل ارباب خود در آنجا باقى ماند تا اينكه در شورش سال 1751 كشته شد . پس از مرگ او تمامى نقشهء ايجاد نيروى دريائى از بين رفت .
نادر در خليج فارس نيز براى تشكيل نيروى دريائى بذل مساعى نمود . او بيست فروند كشتى كه پرتغاليها و هنديان آن را اداره مىنمودند به آب انداخت و نفوذ و نيروى ايران را در آن منطقه كه شبحى بيش نبود به شكل حقيقت درآورد ، علاوه بر آن نادر در آنجا يك اسكله هم ساخت و براى حمل الوار از سرتاسر ايران تا آنجا براى استفادهء كشتىسازان تلفات انسانى زيادى وارد شد . در اينجا نيز پس از قتل نادر اين نقشه در بوتهء فراموشى گذارده شد و نيروى دريائى ايران راه عدم پيش گرفت ، فقط يك كشتى نيمه تمام در اسكلهء بوشهر كه مسافرين بعدى از آن نام بردهاند باقيمانده كه معلوم دارد اينجا يكوقت محل ساختن و تعمير سفائن بوده است .
ايران در زمان نادرشاه ( فارسي ) — صفحة 468
مساهمون: على اصغر عبد اللهى
ص٤٦٨