برانداختند . جمعى كثير از افاغنه تباه شدند و معدودى قليل از ايرانيان ، و تمام اسباب و اثاثهء اردوى افاغنه به دست نادر افتاد . بايد خيلى به تعجيل گريخته باشند ، زيرا كه بسيارى از هزيمتيان روز دوم به طهران رسيدند . و از معركهء جنگ تا طهران قريب دويست ميل است . از آنجا به شتاب هرچه تمامتر به اصفهان رفتند .
مقارن ورود ، اشرف حكم داد كه افغانان با اهل و عيال و اسباب به قلعهاى كه ساخته بود بروند و اموال و خزاين خود را نيز در آن گذاشته مستحفظان به جهت محافظت برگماشت . پس بقدرى كه در حيّز امكان داشت ، جمعآورى سپاه نموده از اصفهان بيرون رفت و در سمت شمالى شهر ، قريب مورچهخوار ، مكانى به جهت اردوى خود معين ساخته فرمان داد تا فرود آيند . و بعد به استحكام اطراف اردو پرداخت .
طهماسب بعد از فتح دامغان خواست كه به اصفهان برود ، اما نادر خيال كرد كه مبادا ظهور او در اصفهان در حالت فيروزى ، مانع اجراى مقاصدى كه داشت شود ، او را منع كرد و گفت : چون هنوز اشرف به كلى مستأصل نشده است ، احتمال دارد كه به سببى از اسباب آسيبى به وجود پادشاه رسد ، مصلحت در آن است كه سلطان با پنج شش هزار كس در دامغان توقف كند ، تا من رفته اشرف را از ميان بردارم و راه را از خس و خاشاك اعدا پاك سازم آن وقت فرمان پادشاه راست . طهماسب چون سوءظنى به وى نداشت ، نصيحت وى را قبول نموده ، نادر به صوب مقصود در حركت آمد . در هرمنزلى خلقى انبوه به لشكر وى پيوستند . و چون به اردوى اشرف رسيد . اگرچه اردو را در غايت استحكام يافت ، لاكن حكم داد كه على الفور يورش ببرند . در ابتداى جنگ افغانان پاى جلادت فشردند ، اما بالاخره چون سپاه ايران در عدد و عدد از ايشان زياده بودند ، بر ايشان غلبه كرده افغانان را از پيش برداشتند ، چهار هزار از ابطال افاغنه در آن دفعه به خاك افتاد . و چون افغانان شكست يافته به اصفهان گريختند ، بعد از غروب بود كه به شهر رسيدند . در اول آوازه انداختند كه فتح كردهاند ، اما از وضع حركات و فرياد و زارى زنها در قلعه ، كيفيت حال معلوم شد . همه شب در تدارك گريز
ايران در زمان نادرشاه ( فارسي ) — صفحة 224
مساهمون: على اصغر عبد اللهى
ص٢٢٤