تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ايران در زمان نادرشاه ( فارسي ) — صفحة 223

مساهمون:

ص٢٢٣
تسخير اين بلاد به نيروى بازوى نادرى شده بود ، از جانب طهماسب احترامات بى حد و انعامات بىشمار در حق وى به ظهور پيوست ، از آن جمله ، او را طهماسب قلى خان نام نهاد . چون در تركى قول به معنى غلام است ، تركيب تركى طهماسب‌قولى ، غلام طهماسب است . و به مرور ، لفظ قولى چنانچه در ساير نامها ، قلى شده است . در اثناى اين واردات اشرف فاتحهء اقبال دانسته به غرور زمان اعتماد كرد ، اما هنوز از بادهء اين جام مست نشده بود كه ، خبر فتح خراسان به ضرب شمشير بهادران طهماسب به مسامع وى رسيد . اگرچه مدتها بود كه نام طهماسب در افاغنه به‌طور استحقار مذكور مىشد ، لاكن اين تغيير در اوضاع وى موجب هراس و دهشت شده ، اشرف به جد هرچه تمامتر به تهيهء اسباب مقابلت و مدافعت پرداخت . سى هزار سوار جمع‌آورى نمود كه نيمهء بيشتر آن افغان بودند ، و در شهرهاى معظم مملكت به قدر امكان مستحفظان برگماشت ، و بسيارى از مردان شهرهاى مزبور را حكم كرد بيرون بروند ، و اگر نروند به قتل رسانند . اين عدم اعتماد بر مردم از يك طرف سبب ضعف خود ، و از سمت ديگر سبب تقويت دشمن شد ، زيرا كه همين مردم با دل پر كينه به جانب دشمنان تاخته و با ايشان در ساخته به قلع‌وقمع وى يكدل گشتند . نادر طهماسب را از حركت به جانب اصفهان مانع شد ، و مىخواست كه اشرف را به جانب خراسان بكشد ، و چنانچه معمول وى بود ، اشرف از بيم آنكه مبادا هرروز غنيم قوت گيرد ، به شتاب تمام متوجه بلاد خراسان گشت ، و در حوالى دامغان دو لشكر تلاقى شدند . افغانان على الفور حمله بردند ، سپاه نادرى چون كوه ثابت و راسخ قدم افشرده حملهء خصم را رد كردند . اشرف دو دسته از لشكر خود جدا كرده حكم داد كه دور زده از پهلو و عقب بر دشمن حمله كنند ، و خود با جميع سپاه به قلب عساكر نادر حمله برد . نادر چون دريافت كه افغانان برآنند كه از عقب ايرانيان برانند ، جمعى از هر جانب متوجه ساخته ايشان را متفرق ساخت . و چون تفرقه و پراكندگى عارض سپاه غنيم شد ، فرمان داد كه به يكباره بر خصم تاختند و پاى ثبات ايشان را از جاى
ايران در زمان نادرشاه ( فارسي ) — صفحة 223 | على اصغر عبد اللهى / رشيد ياسمى / ولاديمير مينورسكى