مقدمه
بسم اللَّه الرحمن الرحيم
رقابتِ سلجوقيان با فاطميان ، در ادامه رقابتى بود كه سالها پيش از آن ، ميان خلافت سنّى عباسى و خلافت اسماعيلى مذهب فاطمى وجود داشت . اين رقابت از اواخر قرن سوم هجرى ( نهم ميلادى ) آغاز شد و ادامه يافت ، تا آن كه سلاجقه سنى مذهب ظهور كرده و در سال 447 / 1055 وارد عراق شدند و در كنار خلافت عباسى و به حمايت از آن ايستادند . تسلط طغرل بر بغداد ، توانست جنبش بساسيرى را از ميان برده و القائم خليفه وقت عباسى را از دست آنان نجات دهد .
بدين ترتيب فصل تازهاى از رقابت ميان سلجوقيان و فاطميان آغاز شد كه بخشى از آن در سرزمين حجاز در جريان بود . پيش از بيان مطالبى پيرامون رقابت ميان دو دولت سلجوقى سنى و فاطمى شيعى بر سر سيادت بر حجاز از نيمهء دوم قرن پنجم هجرى / يازدهم ميلادى ، بايد قدرى در باره اهميت دينى و جغرافياى سرزمين حجاز ، و وضعيت كنونى آن سخن بگوييم . در ادامه نيز وضعيت هر يك از دو رقيب ؛ سلجوقيان و