از ميان رفته بود . جوهر ، شهر قاهره را تأسيس كرد و اطراف آن ديوارى از خشت بنا كرد .
جوهر چهار سال بر مصر فرمان راند و پس از آن ، زمانى كه معزّ فاطمى از مغرب وارد مصر شد ، امور شهر را به او سپرد . « 1 » در اين وقت بود كه دانشگاه الازهر هم تأسيس شد .
فتوحات فاطميان تا بلاد شام و فلسطين ادامه يافت و نفوذ آنان تا به حجاز رسيد .
ارتباط فاطميان با مكه و اعلام حكومت طبقهء اوّل از اشراف
اكنون به ادامهء رخدادهاى مكه مىپردازيم . پيش از اين تا نفوذ اخشيدىها تا پيش از سقوط دولتشان در مصر سخن گفتيم . چنين به نظر مىآيد كه برخى از علويان از نسل انقلابيون در مكه ، از روزگار اموى و عباسىها ، فرصت را براى استقلال مكه از دست دولت اخشيدى مناسب ديدند ، به خصوص كه دولت اخشيدى در مكه با اشغال اين منطقه توسط فاطميان در معرض تهديد قرار گرفته بود . بدين ترتيب بزرگ خاندان اشراف حسينى در آن زمان ، جعفر بن محمد بن حسين از نسل موسى الجون فرزند عبدالله بن محض بن حسن مثنى ، « 2 » شوريد و با اعلام سقوط دولت اخشيدى ، از سال 358 با استقلال در مكه به حكومت نشست . اين همان سالى است كه دولت اخشيدى در مصر توسط فاطميان از ميان رفت . « 3 » بدين ترتيب اوّلين طبقهء از اشراف كه آنان را موسوىها « 4 » مىناميدند ، حكومت خود را در مكه آغاز كردند .
منبر مكه ميان عباسيان و فاطميان
چنين مىنمايد كه انقلابى مكه يعنى جعفر بن محمد ، به زودى دريافت كه بايد با فاطميان ، حاكمان جديد مصر كنار بيايد . بسا ترس او از ناحيهء قرامطه بود كه آن زمان در
هامش
( 1 ) . حكومت فاطمى در سرزمين آنان تا سال 567 به درازا كشيد .
( 2 ) . وى با انقلابىهاى علوى سابق در جد مشتركشان عبدالله بن محض بن حسن مثنى به هم مىرسند .
( 3 ) . اتعاظ الحنفاء ، ص 812 .
( 4 ) . موسويين در اين جا منسوب به موسى الجون بن عبدالله محض است ( عاتق ) .