اهميت و اعتبارست و حقّا از نظر نگاهبانى ذخاير ادبى هر كدام بايد جداگانه بچاپ رسد .
نسخهء حراجچى او غلو در ترجمه و مطالب تفسيرى موجزتر و فشردهتر و بسبك نگارش فارسى اصيل نزديكترست ، و چون با نسخهء متن بيشتر همانندى دارد آنجا كه جملهاى يا كلمهاى از نسخهء متن از قلم كاتب افتاده ازين نسخه گرفته شده و در نقل نسخه بدلها نيز بدان عنايتى بيشتر شده است .
نسخهء نافذ پاشا نيز نسخهاى است ارجمند و با اعتبار ، و در نيمهء قرن نهم ، يعنى 854 هجرى كتابت شده ، و ازين روى كه در ترجمهء آيات غالبا كلماتى به اجمال توضيح و تفسير شده است به نسخهء اياصوفيا همانندترست . اوراق اين نسخه از اول سورهء اعراف است تا آخر سورهء كهف .
نسخهء آيا صوفيه از ديگر نسخههايى كه بدسترس است تازهتر به نظر مىرسد و شايد در اواخر قرن دهم يا اوايل قرن يازدهم كتابت شده باشد .
در اين نسخه نيز غالب كلمات در ترجمهء آيات توضيح و تفسير شده است .
از مزاياى اين نسخه تمامى و كمال آن است زيرا نسخههاى موجوده هر يك مشتمل بر قسمتى از مجلّدات هفتگانه است ، و حتّى نسخهء اصل هم از نقص مصون نيست ، كه مجلّد چهارم آن مفقودست ، اما اين نسخه كاملترين و تمامترين نسخى است كه بدست است و ازين جهت در تنظيم و ترتيب مجلّدات چاپى و توجه به نقائص و عبارات اسقاطى همواره مورد نظر بوده است .
4 - چنان كه در مقدمهء اصلى كتاب ، علماى ماضين رحمة اللَّه عليهم
ترجمه تفسیر طبری فراهم آمده در زمان سلطنت منصوربن نوح سامانی — صفحة مقدمه 9
مساهمون: محمد بن جرير الطبري
صمقدمه ٩