تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 94

مساهمون:

ص٩٤
حزنى كه با گريه همراه نباشد .

( 1497 ) بَطْناً

: كنايه از اقبال و رو آوردن است .

( 1498 ) ظَهْراً

: كنايه از ادبار و پشت كردن است .

( 1499 ) لَمْ تَطُلُّه

: « الطّل » ، باران خفيف و كم .

( 1500 ) الدِّيمَة

: باران ملايم و بدون رعد و برق .

( 1501 ) الرَّخَاء

: فراخى ، رفاه ، آسودگى .

( 1502 ) هَتَنَتْ

: فرو باريد .

( 1503 ) اوْبَى

: و با شايع شد ، « و با » بيماريى است كه به « باد زرد » معروف است .

( 1504 ) الْغَضَارَة

: ناز و نعمت .

( 1505 ) الرَّغَب

: رغبت ، مرغوب ، ( خواسته شده ) .

( 1506 ) ارْهَقَتْهُ التَّعَبَ

: او را در رنج و سختى انداخت .

( 1507 ) الْقَوَادِم

: جمع « قادمة » ، شهپرهاى پرنده .

( 1508 ) يُوبِقُهُ

: او را هلاك مىكند .

( 1509 ) ابُّهَة

: عظمت .

( 1510 ) النَّخُوَة

: افتخار .

( 1511 ) دُوَّل

: متحول ، متغير .

( 1512 ) رَنِقٌ

: تيره ، كدر .

( 1513 ) اجَاج

: بسيار شور .

( 1514 ) الصَّبِر

: شيرهء درخت تلخى است .

( 1515 ) سِمَام

: جمع « سم » ، ماده ايست كشنده ، زهر .

( 1516 ) رِمَام

: جمع « رمَّة » ، قطعه‌هاى طناب پوسيده .

( 1517 ) مَوفُورُهَا

: فراوانيش ، مقصود نعمتهاى فراوان دنياست .

( 1517 ) مَنْكُوب

: نكبت زده ، مصيبت ديده .

( 1518 ) مَحْرُوب

: غارت شده ، جنگزده .

( 1519 ) ظَهْرُ قَاطِع

: مركبى كه براى سوارى و طى مسافت استفاده مىشود .

( 1520 ) الْفِدْيَة

: فداء ، فديه ، تاوان .

( 1521 ) ارْهَقَتْهُمْ

: آنها را فرا گرفت .

( 1521 ) الْقَوَادِح

: جمع « قادح » ، كرمهاى درخت ، كرمهاى دندان .

( 1522 ) اوْهَقَتْهُمْ

: آنها را در بند كرد ، « الوهق » : طنابى است كه در يك طرف آن گرهى مثل حلقه زده‌اند و آن را به گردن چارپا مىاندازند و سر ديگر را گذرانده بدست مىگيرند .

( 1522 ) الْقَوَارِع

: محنتها ، مصائب .

( 1523 ) ضَعْضَعَتْهُمْ

: آنها را ذليل ساخت .