يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى . . .
( آيهء 43 ) . آيه دربارهء بعضى اصحاب است كه شراب نوشيده ، مست در نماز حاضر مىشدند و متوجه نبودند چند ركعت نماز خواندند و چه مىگويند ؟ ابو بكر اصفهانى ، با اسناد از ابو عبد الرحمان روايت مىكند كه عبد الرحمن بن عوف خوراكى تهيه كرده ، جمعى از اصحاب پيغمبر ( ص ) را دعوت نمود ، خوردند و [ شراب ] نوشيدند ، تا موقع نماز مغرب يكى به پيشنمازى ايستاد و
« قُلْ يا أَيُّهَا الْكافِرُونَ »
را غلط خواند . آيه [ بدين مناسبت ] نازل گرديد .
فَلَمْ تَجِدُوا ماءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيداً طَيِّباً . . . *
( آيهء 43 ) . ابو عبد اللّه بن ابى اسحاق با اسناد از عايشه روايت مىكند كه در يكى از سفرها همراه پيغمبر ( ص ) بودم . در بيابان يا لشكرگاه گردنبند من پاره شد . پيغمبر ( ص ) براى جست و جوى آن توقف كرد و اصحاب نيز توقف كردند . آب همراه نداشتند و در آن صحرا هم آب نبود . مردم نزد ابو بكر رفتند و گفتند : ديدى عايشه چه كرد ؟ پيغمبر ( ص ) را با همراهان نگاه داشت و در اينجا آب نيست . ( عايشه گويد ) ابو بكر نزد ما آمد و پيغمبر ( ص ) سر بر دامن من گذاشته خوابيده بود . ابو بكر مرا سرزنش كرد و گفت : پيغمبر ( ص ) را با همراهان در اينجا نشاندى كه نه آب هست و نه آب با خود دارند ، و مرا سرزنش كرد و هر چه خواست گفت و با دست بر خاصرهء من نواخت . چون سر پيغمبر ( ص ) بر دامنم بود ، نجنبيدم و پيغمبر ( ص ) تا صبح خوابيد و صبح آب نبود . آيهء تيمّم نازل شد و همه تيمم كردند . اسيد بن حضير - يكى از نقبا - گفت : - « اى خاندان ابى بكر ، اين نخستين بركت شما نبود » . عايشه گويد : بعد ، كه شترم را برانگيختم ، گردنبند را در زير آن يافتند . بخارى و مسلم ، نيز اين روايت را از طريق ديگر آوردهاند .
ابو محمد فارسى با اسناد از ابن عباس روايت مىكند كه عمار ياسر گفت : پيغمبر ( ص ) شبى در اردوگاه استراحت كرد و عايشه نيز همراه بود . عايشه گردنبندى از شاخههاى بويدانه ( يا صدف ) داشت كه گم شد ، براى يافتن آن تا صبح ماندند . صبح كسى آب همراه نداشت و خداى تعالى آيهء تيمم را فرو فرستاد . مسلمين برخاسته دست بر زمين زدند و بدون آنكه خاك بردارند ، بر صورت كشيدند و پشت سر را تا شانه و كف دست را تا زير بغل مسح كردند . زهرى گويد : ابو بكر بدين مناسبت به عايشه گفت : به خدا قسم از آنگاه كه به ياد دارم ، تو با بركت بودهاى .
أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُزَكُّونَ أَنْفُسَهُمْ . . .
( آيهء 49 ) . كلبى گويد : اين آيه دربارهء عدهاى از يهود