سر بانگش زدند برگشت و پيغمبر ( ص ) آيهء فوق را بر او تلاوت كرد كه « حسنات ، سيئات را از بين مىبرد » . شخصى پرسيد : يا رسول اللّه ( ص ) اين خاصّ اين مرد است ؟ حضرت فرمود : نه ، براى عموم است . مسلم و بخارى نيز اين روايت را به طريق ديگر آوردهاند .
عمر بن ابى عمر با اسناد از ابن مسعود روايت مىكند كه مردى از زنى بوسهاى ربود ، و خود نزد پيغمبر ( ص ) آمد و قضيه را گفت . آيهء فوق نازل شد . آن مرد پرسيد : آيه مخصوص من است ؟ پيغمبر ( ص ) فرمود براى هر كس از امت من كه بدان عمل كند .
محمد بن موسى بن فضل با اسناد از ابو اليسر بن عمرو روايت مىكند كه زنى نزد من آمد كه شوهرش از سوى پيغمبر ( ص ) به مأموريت رفته بود - و يك درهم خرما خواست . از او خوشم آمد و گفتم در خانه خرماى بهترى دارم درون بيا ؛ و آنجا او را در بغل فشرده بوسيدم . آنگاه نزد پيغمبر ( ص ) رفته حكايت باز گفتم . فرمود به زن مردى كه در راه خدا مىجنگد خيانت كردى ؟ و چشم از من برگرفته سر به زير انداخت . با خود گفتم دوزخى شدم و گناهم آمرزيده نمىشود . تا آيهء بالا آمد و پيغمبر ( ص ) كس فرستاد كه بر من بخوانند .
نصر بن بكر بن احمد واعظ با اسناد از ابن عباس روايت مىكند كه مرد نزد عمر آمد و گفت : زنى براى خريد نزد من آمد ، او را به درون كشيدم و همه كار با او كردم جز جماع .
عمر گفت : واى بر تو شايد شوهرش در سفر فى سبيل الله است پاسخ دادم : آرى . گفت نزد ابو بكر برو . مرد نزد ابو بكر رفت و ماجرا باز گفت و ابو بكر همان سؤال كرد و همان جواب شنيد . پس ابو بكر به آن مرد گفت : نزد پيغمبر ( ص ) برو ، پيغمبر ( ص ) نيز پرسيد :
آيا شوهرش در سفر فى سبيل اللّه است ؟ آن مرد گفت : آرى . پيغمبر ( ص ) پاسخى نداد تا آيه بالا نازل شد . آنگاه مرد پرسيد : يا رسول اللّه ( ص ) آيا اين آيه خاص من است يا عموم ؟ عمر پاسخ داد : نه مفت تو نيست ! براى همهء مردم است . رسول اللّه ( ص ) خنديد و حرف عمر را تصديق فرمود .
ابو نصر محمد بن محمد طوسى با اسناد از معاذ بن جبل روايت مىكند كه نزد پيغمبر ( ص ) نشسته بودم مردى آمد و پرسيد : يا رسول اللّه ( ص ) چگويى دربارهء مردى كه به زنى نامحرم در آويخته و هر كار كه شوى با زن كند كرده جز مجامعت ؟ فرمود : وضوى كامل بگير و به نماز بايست ؛ و آيهء مورد بحث نازل شد . معاذ پرسيد : يا رسول اللّه ( ص ) ويژهء اين مرد است يا همهء مسلمين ؟ فرمود : عموم مسلمانان .
استاد ابو طاهر رودبارى با اسناد از ابن مسعود روايت مىكند كه مردى نزد
أسباب نزول الآيات (اسباب النزول) (فارسى) — صفحة 142
مساهمون: الواحدي النيسابوري
ص١٤٢