ابن و سيرين و ابن زيد گفتند : جامهات به آب پاكيزه بشوى ( 1 ) و از نجاست و دنس پاك بكن ، و اين براى آن گفت كه مشركان ، نكردندى . گفت : تو جامه بشوى و چنان مكن كه ايشان مىكنند .
طاووس گفت : و ثيابك فقصّر ، جامه كوتاهدار ، براى آن كه جامهء كوتاه پاكيزه باشد ، و بيانش آن كه در كلام امير المؤمنين ( 2 ) آمده است كه او را گفتند :
چرا جامه كوتاه مىدارى ؟ گفت :
لأنّه ابقى و انقى و اتقى
، براى آن كه بهتر بماند و پاكيزهتر باشد و پرهيزگار وارتر ( 3 ) . بعضى ديگر گفتند [ 8 - پ ] : جامه كنايت است از اهل . يعنى اهلت را از تهمتها پاكيزهدار ، و عرب كنايت كند به جامه و ازار ( 4 ) و فراش و لباس از زن ، قال اللَّه تعالى : هُنَّ لِباسٌ لَكُمْ وَأَنْتُمْ لِباسٌ لَهُنَّ ( 5 ) ، بعضى دگر گفتند : يعنى دلت پاك كن از هر چه دون اوست .
* ( وَالرُّجْزَ ) * ( 6 ) * ( فَاهْجُرْ ) * ، ابو جعفر و يعقوب و حسن و عكرمه و مجاهد و حميد و شيبه خواندند : « و الرجز » به ضمّ « را » ، و مفضّل و حفص از عاصم هم اين روايت كردند ، و باقى قرّاء به كسر « را » خواندند ، و هما لغتان . عبد اللَّه عبّاس گفت معنى آن است كه : مآثم رها كن ، مجاهد و عكرمه و قتاده و زهرى و ابن زيد گفتند :
معنى آن است كه به ترك بتان بگو ، و گفتند رجز و رجس به يك معنى است كه عرب معاقبه كنند ( 7 ) ميان « زا » و « سين » ، بيانش قوله : فَاجْتَنِبُوا الرِّجْسَ مِنَ الأَوْثانِ ( 8 ) .
أبو العاليه و ربيع گفتند : « رجز » به ضمّ « را » بت باشد و به كسر « را » نجاست باشد و معصيت . ضحّاك گفت : يعنى از شرك دور باشد ( 9 ) . ابن كيسان
هامش
( 1 ) . آج ، گا : بشوى .
( 2 ) . آج على - عليه الصلاة و السلام ، كا على - عليه السلام .
( 3 ) . كا : و به پرهيزگارى نزديك باشد .
( 4 ) . آج : ايزار .
( 5 ) . سورهء بقره ( 2 ) آيهء 187 .
( 6 ) . كا : و الرّجز .
( 7 ) . كا : كند .
( 8 ) . سورهء حج ( 22 ) آيهء 30 .
( 9 ) . آج ، كا ، آد : دور باش .