آسمان فرستاد ( 1 ) ، آب و آتش و نمك و آهن . و بيشتر اهل علم برآنند كه تيغ خواست ، لقوله تعالى ( 2 ) : * ( فِيه بَأْسٌ شَدِيدٌ ) * ، در او شجاعتى هست سخت . و اين به تيغ لا يقتر است از آن كه ( 3 ) به سوزن و گزين ( 4 ) . و در اخبار اصحاب ما آمده است كه مراد به اين آهن ذو الفقار است كه براى رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - از آسمان فرو فرستاد ( 5 ) ، و رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - به حضرت على - صلوات اللَّه و سلامه عليه - داد تا در پيش او به آن قتال مىكرد . و در اخبار مخالفان اقوال مختلف آمد : در روايتى آن است كه حضرت امير المؤمنين - صلوات اللَّه و سلامه عليه - روايت كرد كه جبرئيل - عليه السّلام - بنزديك رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - آمد و گفت : يا رسول اللَّه ، در يمن صنمى است ( 6 ) در آهن گرفته ، كس ( 7 ) بفرست و بفرماى تا آن صنم بشكند و از آهن او دو تيغ سازند كه به دو قتال كنند ( 8 ) .
امير المؤمنين ( 9 ) گفت : رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - مرا بخواند و آن جا فرستاد . من برفتم و آن صنم بشكستم و آهن او پيش رسول آوردم ( 10 ) ، از او دو تيغ ساختند : يكى را مخذوم نام كرد و يكى را ذو الفقار ، و به من داد تا به دو ( 11 ) قتال مىكردم . روز احد رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - مرا گفت :
لا سيف الَّا ذو الفقار و لا فتى الَّا عليّ .
و روايتى ديگر آن است كه : ذو الفقار تيغ عاص بن منبّه السّهمىّ بود ،
هامش
( 1 ) . آد ، گا : فرو فرستاد ، كا : فرو فرستاده .
( 2 ) . كا : به قرينهء قول او آن كه .
( 3 ) . آد ، كا ، گا : لا يقتر است كه .
( 4 ) . كا ، گا : كذين .
( 5 ) . كا ، بفرستاد ، كا : از آسمان فرستاد .
( 6 ) . آد ، كا ، گا : هست .
( 7 ) . آد ، كا ، گا : كسى را .
( 8 ) . آد ، كا ، گا : تا به دو قتال مىكنند .
( 9 ) . آد ، كا عليه السّلام .
( 10 ) . آد ، كا ، گا بفرمود تا .
( 11 ) . آد ، كا ، گا : بدان تيغها .