مجاهد گفت : « اورثنا » به معنى « اعطينا » ست ، بداديم كتاب چه ميراث عطاست از خداى تعالى . بعضى دگر گفتند : معنى آن است كه از امّت اوايل باز گرفتيم و به شما داديم چنان كه عنتره گفت ( 1 ) :
و اورثت سيفى عن حصين بن معقل
الى جدّه انّى لثارى طالب
و از كرامت ( 2 ) اين امّت را در حقّ اينان گفت : « اورثنا » و در حقّ قوم موسى « . . .
وَرِثُوا الْكِتابَ . . . ( 3 ) » ، مراد به كتاب قرآن است .
و قوله : * ( الَّذِينَ اصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا ) * ، در او دو قول گفتند ، مخالفان ما گفتند :
مراد جملهء امّتاند . و در اخبار ما آمد كه مراد ائمّه معصوماند ، و در خبرى آمد از صادق - عليه السّلام - كه : مراد فرزندان علىاند ، آنان كه اماماناند و آنان كه امام نهاند .
در خبر است كه جماعتى اهل عراق بنزديك زين العابدين على بن الحسين آمدند و گفتند : ما آمدهايم تا تو را بپرسيم از آيتى قرآن . گفت : و آن كدام آيت است ؟
گفتند : * ( ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا ) * ، اين جملهء امّتاند ؟ گفت :
نه ، چه اگر چنين بودندى ( 4 ) جملهء [ 42 - ر ] امّت از اهل بهشت بودندى . آيت در ماست ، اهل البيت . اين سه بار باز گفت . يكى پرسيد ( 5 ) كه : يا بن رسول اللَّه ! پس « ظالم » كيست از شما ؟ گفت : آن كه حسنات و سيّئاتش راست بود و او به بهشت باشد . گفت : « مقتصد » كه باشد ؟ گفت : آن كه در خانه بنشيند و خداى را پرستد تا مرگ به او آمدن . و « سابق » آن است كه به تيغ برون آيد و با سبيل خداى دعوت كند .
و از صادق - عليه السّلام - گفتند ( 6 ) : آيت در اولاد على آمد ، « سابق » ائمّهاند و « مقتصد » آنان كه از ايشان ( 7 ) فروتراند و « ظالم » آنان كه گناه كاراند از ايشان .
و رضا را - عليه السّلام - در مجلس مأمون از اين آيت پرسيدند در مرو كه آيت
هامش
( 1 ) - آج ، لب ، افزوده : شعر .
( 2 ) - دا : و كرامت .
( 3 ) - سورهء اعراف ( 7 ) آيهء 169 .
( 4 ) - آج ، لب : بودى .
( 5 ) - آج ، لب : گفت .
( 6 ) - دا : گفت ، آج ، لب : پرسيدند ، گفت .
( 7 ) - دا : كه ايشان .