عبد اللَّه مسعود گفت كه : اين در نفخهء باز پسين باشد در قيامت . زاذان گفت : در نزديك عبد اللَّه مسعود شدم ، جماعتى توانگران ( 1 ) در پيش او بودند با جامههاى خز و بردهاى يمنى . من ( 2 ) خواستم كه نزد ( 3 ) او روم ، مرا تمكين نكردند . من گفتم : اى عبد اللَّه مسعود ! اين براى آن است كه ( 4 ) مردى عجمىام ( 5 ) ، مرا دور كردهاى و اينها را نزديك ؟ مرا گفت : پيش در ( 6 ) آى ، و مرا بر خود بنشاند چنان كه ميان من و او كس نبود ، آنگه گفت : چون روز قيامت باشد ، خداى تعالى بفرمايد تا دست بنده و پرستار گيرند و منادى بر او ندا كند - على رؤوس الاشهاد : هذا فلان بن فلان ، اين فلان است پسر فلان است ، هر كس را كه پيش او حقّى است بياييد و مطالبه كنيد .
اصحاب حقوق كه بر او حقوق ( 7 ) دارند شادمانه شوند ، تا زن بيايد و در شوهر آويزد و برادر در برادر و پدر در فرزند ، آنگه بر خوانند : * ( فَلا أَنْسابَ بَيْنَهُمْ يَوْمَئِذٍ وَلا يَتَساءَلُونَ ) * ، خداى تعالى مىگويد : حقّ اينان بده . گويد : بار خدايا ! از كجا آرم ؟ دنيا رفت و مال دنيا فانى شد ، و مرا چيزى نيست كه با ايشان دهم . حق تعالى گويد : از ثواب و ( 8 ) اعمال او بگيرى ( 9 ) و به اصحاب حقوق دهى به مقدار حقّ ايشان تا خشنود شوند . آنچه او را باشد بگيرند و به مدّعيان حقها دهند ، اگر او را مثقال حبّة من خردل حسنهاى ( 10 ) بماند ، خداى تعالى آن را مضاعف كند و به آن به بهشت برد او را ، آنگه بر خوانند ( 11 ) كه : . . . لا يَظْلِمُ مِثْقالَ ذَرَّةٍ وَإِنْ تَكُ حَسَنَةً يُضاعِفْها وَيُؤْتِ مِنْ لَدُنْه أَجْراً عَظِيماً ( 12 ) .
و اگر بندهاى شقى باشد فرشتگان گويند : ( 13 ) او را عملى نيست ، يا عملى نماند او را به مقدار آن كه در برابر حقّ ايشان افتد ، گويد ( 14 ) : گناهان ايشان بگيريد و بر او نهيد ( 15 ) ، او را به گناه خود و ايشان به دوزخ بريد . اين قول اصحاب حديث است و مذهب
هامش
( 1 ) . همهء نسخه بدلها : بجز مش : توانگر .
( 2 ) . همهء نسخه بدلها : مى .
( 3 ) . همهء نسخه بدلها : بر .
( 4 ) . همهء نسخه بدلها من .
( 5 ) . همهء نسخه بدلها : اعجمىام .
( 6 ) . آط ، آج ، لب ، آل ، مش : پيشتر .
( 7 ) . همهء نسخه بدلها : حقّ .
( 8 ) . آط ، آب ، آز ، مش : ندارد .
( 9 ) . آل : برگيرى .
( 10 ) . همهء نسخه بدلها : حسنتى .
( 11 ) . همهء نسخه بدلها : برخواند .
( 12 ) . سورهء نساء ( 4 ) آيهء 40 .
( 13 ) . همهء نسخه بدلها بار خدايا .
( 14 ) . مش خداى تعالى .
( 15 ) . همهء نسخه بدلها و .