كرد .
درين جنگ خاقان محمود بن محمد شكست خورد و به سمرقند برگشت .
مصيبت و بدبختى اهالى سمرقند زياد شد و هراس و اندوه آنان
هامش
[ ( ) ] بقيهء ذيل از صفحهء قبل :
گويند خجند را كيخسرو بنياد و بنا نهاده ، و بعد از خرابى ، داراب تعمير و تمام نموده است .
( از انجمن آراى ناصرى ) در معجم البلدان آمده است : خجند شهرى است مشهور به ما وراء النهر ، بر ساحل سيحون و بين آن و سمرقند ده روز راه است .
براى اطلاع بيشتر از وضع جغرافيائى اين ناحيه ، اينك قول سامى در قاموس الاعلام تركى آورده مىشود :
خجند از شهرهاى معروف ما وراء النهر است كه در ساحل چپ رودخانه سيحون و دو سوى رودخانه خواجه بهار كان و يكصد و چهل هزار گزى جنوب شرقى تاشكند و به ارتفاع 256 گزى از سطح دريا واقع است .
عرض شمالى آن چهل و پنج درجه و هفده دقيقه و طول شرقى آن شصت و هفت درجه و شانزده دقيقه و چهل و هشت ثانيه مىباشد .
اين شهر با دو ديوار محاط شده كه شامل هشت دروازه است .
در آنجا چار سوق بزرگ و جوامع و مساجد بسيار با ساير آثار خيريه وجود داشته است .
در اطراف آن ، باغهاى زياد موجود و سكنه شهر بيست و نه هزار تن بوده است كه بخش بزرگ آن از تاجيكهاى ايرانى ، و بخش اندك آن از ازبكها و قره قرقيزهها بوده است .
قسمتى از اين شهر كه بر كرانه راست رودخانه خواجه بهاركان واقع بقيهء ذيل در صفحهء بعد