كردند فتح حجام از سياهان كشته شد زنگيان خود حمله كردند و سخت دليرى نمودند كه سواران ميان گرفتند ناگاه محمد بن سالم و على بن ابان رسيدند و سخت حمله كردند بسيارى از آنها را كشتند و سايرين منهزم شدند هر يكى راهى گرفتند و سياهان آنان را دنبال كردند تا رود « بيان » كه به گل افتادند و سياهان آنها را به آسانى كشتند و بقيه دستخوش آب شدند .
بزنگيان خبر رسيد كه دشمن كمين در فلان جا نهان كرده كمين را قصد كردند كه هزار مرد از مغربيان بودند با آنها جنگ كردند و همه را كشتند و سلاح آنها را گرفتند . پس از آن اتباع خود را فرستاد دويست كشتى حامل آرد بود آرد را نزد او بردند . همچنين كالاى بسيار ديگر و اسلحه . معلى بن ايوب را هم غارت كردند .
بعد از آن پيش رفت يك پاسگاه مجهز از ابن الزينبى ديد كه عده نگهبانان آن دويست مرد جنگى بود با آنها نبرد كرد و همه را كشت بعد از آن رفت و قريه « ميزران » را غارت كرد در آن قريه گروهى زنگى بودند آنها را باتباع خود از سياهان تقسيم كرد و بفرماندهان داد . سپس رفت و شش سوار ديد كه سالار آنها سليمان - برادرزادهء زينبى بود با او جنگ نكردند . كسانى را فرستاد كه غارت كنند رفتند و گلههاى گوسفند و گاو آوردند كشتند و خوردند و دستور داد غارت كنند .
بعد از آن صاحب الزنج بصره را قصد كرد . چون برود معروف رياحى رسيد گروهى از سياهان نزد او رفتند و گفتند : در محل « رياحى » روشنائى ديدند . زنگيان آگاه شدند فرياد زدند : سلاح سلاح . بعلى بن ابان فرمان داد كه از رود بگذرد او با عده سيصد مرد جنگى رفت . به او گفت : هر گاه مدد بخواهى عده براى يارى تو خواهم فرستاد . چون على رفت دوباره زنگيان فرياد زدند : سلاح سلاح زيرا از دور جنبشى ديدند . صاحب الزنج محمد بن سالم را فرستاد گروهى ديد با آنها نبرد ورزيد و از ظهر تا عصر سرگرم جنگ و ستيز بود پس از آن زنگيان دليرانه حمله كردند و آن گروه را منهزم كردند از اهالى بصره و اعراب قريب پانصد تن را كشتند و بازگشتند .
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي ) — صفحة 76
مساهمون: ابن الأثير
ص٧٦