جنگ واقع شد و بربريان منهزم شدند ابو حاتم هم كشته شد دليران لشكر وى بقتل رسيدند يزيد هم گريختگان را در صحرا و كوهستان دنبال و همه را سخت كشت . كسانى كه فقط در ميدان كشته شده بودند بالغ بر سى هزار بودند .
افراد خانوادهء مهلب هم خوارج مىكشتند و مىگفتند : انتقام و خونخواهى عمر بن حفص رسيد .
يزيد مدت يك ماه بقتل خوارج كوشيد و بعد از آن راه قيروان را گرفت عبدالرحمن بن حبيب بن عبدالرحمن فهرى همراه ابو حاتم بود چون گريخت « كتامه » را پناهگاه خود نمود . يزيد بن حاتم براى تعقيب او لشكر فرستاد . بربريان را محاصره كرد و بر آنها پيروز شد بسيارى از آنها را كشت .
عبدالرحمن گريخت ولى هر كه همراه او بود كشته شد .
افريقا از وجود خوارج و شورشيان پاك شد . يزيد بمردم امان داد و نيكى كرد تا آنكه « ورفجومه » در سنه صد و شصت و چهار شوريدند كه قيام آنها در سرزمين « زاب » بود . ايوب هوارى هم قائد و فرمانده آنها بود .
يزيد سپاهى براى سركوبى آنها فرستاد كه فرمانده آن يزيد بن مجزا مهلبى . طرفين جنگ كردند و يزيد گريخت بسيارى از اتباع او كشته شدند .
مخارق بن عقار امير « زاب » هم كشته شد كه مهلب بن يزيد مهلبى جانشين او شد .
يزيد بن حاتم سپاه عظيمى بفرماندهى علاء بن سعيد مهلبى فرستاد .
گريختگان هم به آن سپاه پيوستد و با « ورفجومه » مصاف دادند و جنگى سخت واقع شد بربريان منهزم شدند . ايوب هم گريخت بربريان را در هر نقطه دنبال كردند و كشتند تا آنكه همه را نابود كردند و در آن واقعه يك تن از سپاه يزيد كشته نشد .
يزيد در ماه رمضان سنه صد و هفتاد درگذشت .
مدت امارت او پانزده سال و سه ماه بود . فرزندش داود امير افريقا شد .
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي ) — صفحة 248
مساهمون: ابن الأثير
ص٢٤٨