تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ارث زوجه از زمين (فارسى) — صفحة 184

مساهمون:

ص١٨٤
* آيا صنعت استدلال عمل ديگرى غير از « تقييد » و « تخصيص » اقتضا دارد ؟ از اين رو ، براى پاسخ به سؤالات فوق بهترين و اساسىترين تقسيم از روايات ، تقسيم آن‌ها به دو نوع يا دو دسته‌اى است كه در تقسيم اول بيان آن گذشت ، يعنى تقسيم به دسته « عام » و « خاص » ؛ لذا در آنجا بيان شد كه ، تقسيم اول روايات چنين است : 1 . تقسيم يك دسته از روايات ، به رواياتى كه « عموميّت حرمان » را مىرسانند ، يعنى رواياتى كه مىگويند : « زوجه از مطلق زمين ، ارث نمىبرد » . يا همان قول مشهور بين قدما و متأخّرين . و : 2 . تقسيم يك دسته از روايات ، به رواياتى كه « خصوصيّت حرمان » را مىرسانند ، يعنى رواياتى كه مىگويند : « زوجه از زمين خانه ، ارث نمىبرد » . يا همان قول شيخ مفيد ( رحمه الله ) ومرحوم ابن ادريس ( رحمه الله ) .

بررسى تعداد روايات « خاص » و « عام » در ميان روايات هفده‌گانه

الف : تعداد روايات خاص در ميان هفده روايت « وسائل الشيعة » روشن است كه خاص بودن به اين معناست كه : « زوجه فقط از زمين مسكونى محروم است ولى از ساير زمين‌ها ارث مىبرد » ؛ اين « سه » عنوان عبارتند از : 1 . عنوان « رِباع » : اين عنوان ، در حديث « دوم » آمده بود كه فرمودند : « تَرِثُ الْمَرْأَةُ الطُّوبَ وَ لَا تَرِثُ مِنَ الرِّبَاعِ شَيْئاً » و بيان شد كه « رباع » به معناى منزل مسكونى است . 2 . عنوان « عَقَارِ الدُّور » : اين عنوان ، در حديث « هفتم » آمده بود كه فرمودند : « لَا تَرِثُ النِّسَاءُ مِنْ عَقَارِ الدُّورِ شَيْئاً » در اين روايت امام ( ع ) مىفرمايد : « زوجه از زمين خانه‌ها ارث نمىبرد » .