جيد ( بر وزن ديد ) به معنى « گردن » است ، و جمع آن « اجياد » مىباشد ، بعضى از ارباب لغت معتقدند كه « جيد » و « عنق » و « رقبه » هر سه معنى مشابهى دارند ، با اين تفاوت كه « جيد » به قسمت بالاى سينه گفته مىشود ، و « عنق » به پشت گردن يا همه گردن و « رقبه » به گردن گفته مىشود ، و گاه به يك انسان نيز مىگويند مانند « فَكُّ رَقَبَةٍ » يعنى آزاد كردن انسان ( 1 ) .
« مسد » ( بر وزن حسد ) به معنى طنابى است كه از الياف بافته شده . بعضى گفتهاند « مسد » طنابى است كه در جهنم بر گردن او مىنهند كه خشونت الياف را دارد ، و حرارت آتش و سنگينى آهن را ! بعضى نيز گفتهاند از آنجا كه زنان اشرافى شخصيت خود را در زينت آلات مخصوصا گردن بندهاى پر قيمت مىدانند ، خداوند در قيامت براى تحقير اين زن خودخواه اشرافى گردنبندى از ليف خرما در گردن او مىافكند و يا اصلا كنايه از تحقير او است .
بعضى نيز گفتهاند علت اين تعبير آن است كه « ام جميل » گردنبند جواهر نشان پر قيمتى داشت ، و سوگند ياد كرده بود كه آن را در راه دشمنى پيغمبر اكرم ص خرج كند ، لذا به كيفر اين كار خداوند چنين عذابى را براى او مقرر داشته .
نكتهها :
1 - باز هم نشانه ديگرى از اعجاز قرآن
مىدانيم اين آيات در مكه نازل شد ، و قرآن با قاطعيت خبر داد كه ابو لهب
هامش
( 1 ) « التحقيق فى كلمات القرآن الكريم » جلد 2 صفحه 158