« استغفار و توبه كن چرا كه خداوند بسيار توبه پذير است » .
در ضمن شايد به اين مطلب نيز نظر دارد كه وقتى خداوند توبه شما را مىپذيرد ، شما نيز حتى المقدور توبه تقصيركاران را پس از پيروزى بپذيريد و ما دام كه تصميم خلاف يا آثار توطئه اى از آنان ظاهر نباشد آنها را از خود مرانيد ، و لذا چنان كه خواهيم ديد پيغمبر اكرم ص در همين ماجراى فتح مكه چهره رأفت و رحمت اسلامى را در مقابل دشمنان كينه توز شكستخورده ، به عالىترين وجهى نشان داد .
تنها پيغمبر اكرم ص نبود كه به هنگام پيروزى نهايى بر دشمن به فكر تسبيح و حمد و استغفار بود بلكه در تاريخ ساير انبياء نيز اين مطلب به خوبى نمايان است .
مثلا حضرت « يوسف » ع هنگامى كه بر اريكه حكومت مصر نشست ، و پدر و مادر و برادران بعد از يك فراق طولانى به ديدار او نائل شدند ، عرض كرد :
رَبِّ قَدْ آتَيْتَنِي مِنَ الْمُلْكِ وَعَلَّمْتَنِي مِنْ تَأْوِيلِ الأَحادِيثِ فاطِرَ السَّماواتِ وَالأَرْضِ أَنْتَ وَلِيِّي فِي الدُّنْيا وَالآخِرَةِ تَوَفَّنِي مُسْلِماً وَأَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ :
« پروردگارا ! بخش عظيمى از حكومت را به من بخشيده اى ، و مرا از علم تعبير خوابها آگاه ساخته اى ، تويى آفريننده آسمانها و زمين و تويى سرپرست من در دنيا و آخرت ، مرا مسلمان بميران و به صالحان ملحق فرما » ( يوسف - 101 ) .
و پيامبر خدا « سليمان » ع هنگامى كه تخت ملكه سبا را در برابر خود حاضر ديد گفت : هذا مِنْ فَضْلِ رَبِّي لِيَبْلُوَنِي أَ أَشْكُرُ أَمْ أَكْفُرُ : « اين از فضل پروردگار من است ، تا مرا بيازمايد ، آيا شكر او را بجا مىآورم يا كفران مىكنم » ؟ ( نمل - 40 ) .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 402
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٠٢