تفسير ديگر سوگند به شترانى است كه در فريضه بزرگ حج در ميان مواقف و اماكن مقدس به سرعت حركت مىكنند ، و به همين دليل داراى قداستى هستند شايسته سوگند .
در حديثى آمده است كه « ابن عباس » مىگويد : « در حجر اسماعيل در كنار خانه كعبه بودم ، مردى آمد در باره آيه « * ( وَالْعادِياتِ ضَبْحاً ) * » از من سؤال كرد ، من گفتم : « منظور اسبانى است كه در راه جهاد حمله مىكنند ، و شبانگاه به محل استراحت بازمىگردند ، و سربازانى كه آتش روشن مىكنند و براى خود غذا درست مىكنند » .
آن مرد از من دور شد و به سراغ على بن ابى طالب ع رفت در حالى كه در كنار زمزم بود و از همين آيه از آن حضرت سؤال كرد .
فرمود : آيا از كسى قبل از من اين آيه را پرسيده اى عرض كرد آرى ، از ابن عباس پرسيدهام او گفت منظور اسبانى است كه در راه جهاد حمله مىكنند ، فرمود : برو و او را صدا كن نزد من بيايد .
هنگامى كه خدمت حضرت على ع آمدم فرمود : چرا مردم را به چيزى كه نمىدانى فتوا مىدهى ؟ اولين غزوه در اسلام بدر بود و با ما جز دو اسب نبود :
اسبى از « زبير » و اسبى از « مقداد » چگونه « عاديات » به معنى « اسبان » است ؟ ! نه ، مقصود شترانى است كه از « عرفات » به « مشعر » و از « مشعر » به « منى » مىروند .
ابن عباس مىگويد اين را كه شنيدم از نظر خود بازگشتم و نظر امير مؤمنان على ع را پذيرفتم ( 1 ) .
اين احتمال نيز وجود دارد كه « عاديات » داراى معنى وسيعى است كه
هامش
( 1 ) « مجمع البيان » جلد 10 صفحه 529 اين روايت را « قرطبى » نيز در تفسيرش آورده است ، جلد 10 صفحه 7245