تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 236

مساهمون:

ص٢٣٦

محتوى و فضيلت سوره و العاديات :

در اينكه اين سوره در « مكه » نازل شده است يا در « مدينه » ؟ در ميان مفسران سخت گفتگو است ، بسيارى آن را « مكى » شمرده‌اند ، در حالى كه جمعى آن را « مدنى » مىدانند . كوتاه بودن مقطع آيات ، و تكيه بر سوگندها ، و همچنين تكيه بر مساله معاد قرائنى است كه مكى بودن سوره را تاييد مىكند . ولى از سوى ديگر مضمون سوگندهاى اين سوره كه تناسب زيادى با مسائل جهاد دارد - چنان كه انشاء اللَّه مشروحا بيان خواهد شد - و همچنين رواياتى كه مىگويد اين سوره بعد از جنگ « ذات السلاسل » نازل شده است . ( جنگى كه در سال هشتم هجرت واقع شد و در آن گروه كثيرى از كفار به اسارت درآمدند ، و آنها را با طنابها محكم بستند و لذا آن را « ذات السلاسل » ناميده‌اند و شرح آن در تفسير آيات به خواست خدا خواهد آمد ) گواه بر مدنى بودن اين سوره است ، حتى اگر سوگندهاى آغاز اين سوره را ناظر به حركت حجاج به سوى منى و مشعر بدانيم نيز تناسب با مدينه دارد . درست است كه مراسم حج با اكثر شاخ و برگهايش در ميان عرب جاهلى نيز - به خاطر اقتدا به سنت ابراهيم - رواج داشت ولى آنها چنان با خرافات آميخته شده بود كه بعيد به نظر مىرسد قرآن به آن سوگند ياد كرده باشد . با توجه به مجموع اين جهات ما « مدنى » بودن آن را ترجيح مىدهيم . از آنچه گفتيم ضمنا محتواى سوره نيز روشن شد كه در آغاز سوگندهاى بيدار كننده اى را ذكر مىكند ، و بعد از آن سخن از پاره اى از ضعفهاى نوع انسان همچون كفر و بخل و دنياپرستى به ميان مىآورد ، و سرانجام با اشاره كوتاه