و اصولا عدد هميشه براى تعداد است مگر اينكه قرينه روشنى بر تكثير باشد .
سپس به توصيف بيشترى از آن شب بزرگ پرداخته ، مىافزايد : فرشتگان و روح در آن شب به اذن پروردگارشان براى تقدير هر كار نازل مىشوند « ( * ( تَنَزَّلُ الْمَلائِكَةُ وَالرُّوحُ فِيها بِإِذْنِ رَبِّهِمْ مِنْ كُلِّ أَمْرٍ ) * ) .
با توجه به اينكه « تنزل » فعل مضارع است ، و دلالت بر استمرار دارد ( در اصل « تتنزل » بوده ) روشن مىشود كه شب قدر مخصوص به زمان پيغمبر اكرم ص و نزول قرآن مجيد نبوده ، بلكه امرى است مستمر و شبى است مداوم كه در همه سال تكرار مىشود .
در اينكه منظور از روح كيست ؟ بعضى گفتهاند : « جبرئيل امين » است كه « روح الامين » نيز ناميده مىشود ، و بعضى « روح » را به معنى « وحى » تفسير كردهاند ، به قرينه آيه 52 سوره شورى « » و كَذلِكَ أَوْحَيْنا إِلَيْكَ رُوحاً مِنْ أَمْرِنا » : « همانگونه كه بر پيامبران پيش وحى فرستاديم بر تو نيز به فرمان خود وحى كرديم » .
بنا بر اين مفهوم آيه چنين مىشود : « فرشتگان با وحى الهى در زمينه تعيين مقدرات در آن شب نازل مىشوند » .
در اينجا تفسير سومى وجود دارد كه از همه نزديكتر به نظر مىرسد ، و آن اينكه « روح » مخلوق عظيمى است ما فوق فرشتگان ، چنان كه در حديثى از امام صادق ع نقل شده است كه شخصى از آن حضرت سؤال كرد : « آيا روح همان جبرئيل است » ؟ امام ع در پاسخ فرمود : « جبرئيل من الملائكة ، و الروح اعظم من الملائكة ، ا ليس ان اللَّه عز و جل يقول : تنزل الملائكة و الروح » ؟
« جبرئيل از ملائكه است ، و روح اعظم از ملائكه است ، مگر خداوند
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 184
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٨٤